Hırvatistan’ın başkenti Zagreb’de binlerce gösterici, çeşitli Avrupa ülkelerinden ithal edilen tehlikeli atıkların yasa dışı bir şekilde Hırvatistan’daki atık sahalarına bırakılması nedeniyle sokağa döküldü.
Hırvatistan’da göstericiler, ülkenin orta-güney kesimindeki dağlık Lika bölgesinde bulunan Gospic şehri çevresine yasa dışı olarak bırakılan yaklaşık 37 bin ton tehlikeli atığın temizlenmesi ve sorumluların hesap vermesi talebiyle sokağa çıktı. Başkent Zagreb’de şehir merkezinde “Lika için yürü, Hırvatistan için yürü” sloganıyla gerçekleştirilen protesto eylemine, aralarında Hırvat sanat ve sinema dünyasından tanınmış isimlerin de yer aldığı binlerce kişi destek verdi.
Ülkede son yılların en büyük protesto gösterisini gerçekleştiren vatandaşlar, tehlikeli atıkların çevre ve yeraltı suları üzerindeki etkisine dikkat çekerek hükümetten alanın temizlenmesini talep etti. Gösteride protestocular ayrıca, halk sağlığını tehdit eden ve çevreyi kirleten atıkların yasa dışı bir şekilde bırakılmasına yol açan ihmallerden sorumlu olanların belirlenmesi çağrısı yaptı.
Göstericiler eylem sırasında “Hırvatistan’ın ciğerleri artık soluk almıyor”, “Hırvatistan’a zarar vermeyi bırakın”, “Doğa affetmez” ve “Su unutmaz” gibi mesajlar içeren pankartlar taşıdı.
Son günlerde Hırvatistan’da siyasi gündemin en üst sıralarına taşınan sorun nedeniyle Başbakan Andrej Plenkovic, 2 Eylül’de Gospic şehrini ziyaret ederek bölgeye yasa dışı olarak bırakılan 37 bin ton atığın temizlenmesi konusunu görüştü. Protestocular, Başbakan Plenkovic’in atıkların temizleneceğini açıklamasına rağmen eylem planlarından vazgeçmedi.
Bölge halkı, gece gelen kamyonları fark ederek şikayette bulunmuştu
Gospic’teki skandal, 2022 yılında yerel halkın özellikle geceleri gelen kamyonları fark ederek, yerel makamlara şikayette bulunmasıyla ortaya çıktı. Çevre müfettişleri sahada inceleme yapmış ve 2024’te alınan 20 numunenin 12’si tehlikeli atık olarak sınıflandırılmıştı.
2025 yılı şubat ayında skandal nedeniyle Hırvatistan polisi, Europol’ün de desteğiyle bir operasyon gerçekleştirmiş ve 13 şüpheliyi gözaltına almıştı. Şüpheliler, İtalya, Almanya ve Slovenya’dan uygun şekilde işlemek üzere aldıkları tehlikeli atıkları, pahalı geri dönüşüm işlemlerine tabi tutmak yerine Hırvatistan’da üç farklı yere istiflemek ve bu şekilde 4 milyon euro kazanç elde etmekle suçlanmıştı.
Çevreciler, önemli bir kısmı diğer ülkelerden ithal edilen çöplerin toprak, hava ve suyu kirleten tıbbi ve endüstriyel atıklar da içerdiğini ve bunların temiz doğası ile tanınan bölgeyi zehirlediğini savunuyor.
