Samsun’da çevre ve şehircilik atağı: Denetimden dönüşüme geniş kapsamlı çalışma

Samsun Valiliği, 2023-2025 döneminde çevre koruma, sürdürülebilirlik ve güvenli yapılaşma hedefiyle yürütülen çalışmalar kapsamında yüz milyonlarca liralık yatırım, binlerce denetim ve kapsamlı projelerin hayata geçirildiğini açıkladı.

Samsun Valiliği tarafından yapılan açıklamada, kentte güçlü şehircilik ve sürdürülebilir çevre hedefi doğrultusunda yürütülen denetim, koruma ve yatırım faaliyetlerinin kararlılıkla sürdürüldüğü bildirildi.

Valilik koordinasyonunda, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından 2023-2025 yılları arasında gerçekleştirilen çalışmalar kapsamında önemli projeler hayata geçirildi. Bu çerçevede 243 milyon TL bedelle inşa edilen İl Müdürlüğü hizmet binası vatandaşların kullanımına sunulurken, 65 milyon TL’lik Havza 25 Mayıs Mahallesi Rezerv Yapı Alanı projesi tamamlandı.

Dünya Bankası finansmanıyla yürütülen GES projesi kapsamında yaklaşık 3,8 milyon dolarlık yatırımla 14 kamu kurumuna güneş enerji sistemi kuruldu. 2025 yılı içerisinde 254 şantiye denetlenirken, yapı malzemesi üreten firmalara yönelik 927 denetim gerçekleştirildi. Samsun bu alanda Türkiye genelinde en fazla denetim yapan üçüncü il oldu.

Afetlere müdahale kapsamında ise 2025 yılında sel, su baskını, fırtına ve yangınlardan etkilenen 190 yapıda hasar tespit çalışması yapıldı. Organize Sanayi Bölgelerine bedelsiz hazine taşınmazı tahsis edilerek istihdam ve ekonomik kalkınmaya katkı sağlandı.

Doğal alanların korunması kapsamında 5’i 2023 yılından sonra olmak üzere toplam 8 alan “Doğal Sit Alanı” ilan edildi. Bafra Liman Gölü için kıyı koruma ve dalgakıran projelerini içeren imar planları hazırlanarak onaylandı. Kızılırmak Deltası Sulak Alanı ve Kuş Cenneti’nde ise 7 gün 24 saat esasına göre koruma ve izleme faaliyetleri sürdürüldü.

Çevre yönetimi alanında da önemli veriler paylaşıldı. 2026 yılı itibarıyla çevre izin ve lisans belgesine sahip işletme sayısı 490’a ulaşırken, toplam 3 bin 500 çevre denetimi gerçekleştirildi. Deniz izleme ve Mavi Bayrak raporuna göre Türkiye’de 5. sırada yer alan Samsun’da atıksu arıtma tesislerine 30 milyon TL enerji teşviki geri ödemesi yapıldı.

Sıfır Atık çalışmaları kapsamında 2 bin 520 belge düzenlenirken, İlkadım, Bafra ve Canik ilçeleri 2025 yılında pilot bölge seçildi. 504 bin 120 kişiye eğitim verilirken, belediyelere 562 milyon TL destek sağlandı. 10 ilçede atık getirme merkezi kuruldu, 7 ilçe ise ortak kullanım protokolü imzaladı.

Kent genelinde kurulu 77 mobil atık merkezi ile 2023’ten bu yana 40 bin ton geri dönüştürülebilir atık toplandı. Bu çalışmalar sayesinde 120 milyon kilovatsaat (kWh) enerji tasarrufu sağlanırken, 338 bin ağacın kesilmesi ve 558 bin metreküp su israfı önlendi.

Depozito Yönetim Sistemi kapsamında pilot il seçilen Samsun’da 31 depozito iade makinesi hizmete alındı. Ayrıca Sıfır Atık Mavi Hareketi ve Deniz Çöpleri Eylem Planı kapsamında kıyı ve denizlerden toplam 530 ton atık toplandı.

2025 yılı çevre temalı kararlar doğrultusunda 15 proje uygulanırken, atık motor yağlarının toplanması kapsamında 673 işletmeye belge verilerek 3 bin 700 ton atık yağ geri kazanıldı. Koku emisyonuna neden olan 41 işletmede ölçüm yapılarak gerekli önlemler aldırıldı. Sürekli Emisyon Ölçüm Sistemi ile 11 tesisteki 15 baca anlık olarak takip edilmeye başlandı.

Ayrıca 31 istasyonda 185 bin 257 aracın egzoz emisyon ölçümü yapılırken, hava kalitesinin iyileştirilmesi projesi kapsamında 250 ihtiyaç sahibi hanenin doğalgaz dönüşümü sağlandı.

Şehircilik çalışmaları kapsamında 14 metruk yapı yıkıldı, Terme Çayı taşkın alanındaki riskli yapıların kaldırılması sürüyor. TOKİ tarafından yürütülen Kıran Mahallesi Kentsel Dönüşüm Projesi tamamlanarak konutlar hak sahiplerine teslim edildi. İlkadım Toybelen Küçük Sanayi Sitesi’nde taşınma süreci başlatılırken eski alanın yıkımına geçildi.

Canik Yeni Mahalle Rezerv Yapı Alanı tamamlanırken tapu devri ve yıkım işlemleri devam ediyor. Kentte 3 millet bahçesi tamamlanırken 3 yeni alan için de çalışmalar planlandı.

Açıklamada, Samsun’da hayata geçirilen tüm projeler ve yatırımlar için başta Cumhurbaşkanı olmak üzere ilgili bakanlar, milletvekilleri, yerel yöneticiler ve Samsun halkına teşekkür edildi.