Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. İlhan Çetin, kenelere karşı gelişigüzel yapılan ilaçlamaların doğal düşmanlarını da yok ettiğini belirterek, yanlış ilaçlamanın kene popülasyonu daha çok artırabileceğini söyledi.
Yurt genelindeki yüksek sıcaklıklar, kene popülasyonunu da daha hızlı artırıyor. Özellikle Orta Anadolu’da etkisini gösteren kene vakaları Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) riskini beraberinde getirirken, yapılan bilinçsiz ilaçlamalar tehlikeyi daha da büyütüyor. Gelişigüzel yapılan ilaçlamalar, kenelerin yok edilmesinden çok doğal dengeye zarar veriyor. İlaçlama sırasında kenelerin doğal düşmanları olan karıncalar ve örümcekler gibi canlılar da ölürken, kene yumurtaları bu ilaçlamalardan etkilenmeden gelişmeye devam ediyor. Bu durum ise çok daha fazla kenenin ortaya çıkmasına neden oluyor.
“Bir kene 10 bin yumurta bırakabilir”
Konuya ilişkin açıklamalarda bulunan Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. İlhan Çetin, kenelere karşı yapılan ilaçlamalarda çok dikkatli olunması gerektiğini söyleyerek, bu durumun kene patlamasına neden olabileceğini ifade etti. Prof. Dr. Çetin, kene ilaçlamalarında zaman ve mekanın önemli olduğunu belirterek, “Kenelere karşı yapılan ilaçlamalarda çok dikkatli olunması gerekiyor. Bu konuda bizlere de sık sık sorular geliyor. Özellikle büyük alanların ilaçlanmasının etkisi merak ediliyor. Ancak kene ilaçlamalarında yer ve zaman oldukça önemlidir. Eğer keneler hâlâ yumurta aşamasındaysa kenelerin doğal düşmanları olan karıncalar, örümcekler gibi yumurtaları yiyen hayvanlar etkilenerek ölür. Bu durumda yumurtalardan çok daha fazla kene çıkabilir. Bu nedenle bu ayrıntıya mutlaka dikkat edilmelidir. Bir kene, yaklaşık 10 bin yumurta bırakabilmektedir. İlaçlanması gereken alanlar, özellikle vakaların yüzde 70-80’inin hayvancılıkla ve ziraatle uğraşan kişilerde görülmesi nedeniyle büyük önem taşır. Akşamları yaylımdan dönen hayvanlar ilaçlanarak üzerlerindeki keneler bertaraf edilirse henüz yumurtlamamış bu keneler öldürülmüş olur. Böylece keneye karşı en etkili mücadele gerçekleştirilmiş olur” dedi.
“Profesyonel şekilde yapılmalı”
Keneleri yok etmek isterken yanlış ilaçlamadan dolayı çok fazla kenenin ortaya çıkabileceğini söyleyen Prof. Dr. Çetin, “İlaçlama yapılacaksa vahşi hayvanların sıkça geldiği alanlar, gübrelikler ve ahırlar öncelikli olarak ele alınmalıdır. Bu alanların ilaçlanması, keneyle mücadelede başarılı olmamızı sağlar. Ancak şunu unutmamak gerekir ki, ilaçlama yapıldığında genellikle kenelerin doğal düşmanları ortadan kalkar. Yumurtadaki keneler ise bu ilaçlardan etkilenmez. Dolayısıyla bu düşmanların yok edilmesiyle birlikte ilerleyen zamanlarda çok daha fazla sayıda kene ortaya çıkabilir. Bu nedenle ilaçlamada doğru zamanda doğru alanlarda ve doğru yöntemlerle hareket etmek büyük önem taşır. Kenelere karşı ilaçlama işlemleri mutlaka profesyonel bir anlayış ve emekle yapılmalıdır. Bu konuda vatandaşlar Sağlık Bakanlığı ve Tarım ve Orman İl Müdürlüklerine giderek ilaç temini konusunda destek alabilirler. Özellikle hayvanların yoğun bulunduğu alanlar, kenelerin insanlara taşınmasına neden olduğu için bu bölgelerin ilaçlanması daha değerli ve önemlidir. Ayrıca hayvan pazarlarının ve hayvan alışverişinin yapıldığı bölgelerin de düzenli olarak ilaçlanması gerekmektedir” diye konuştu.
