Uzmanlardan diyabet hastalarına yaz uyarısı: “Kan şekeri ölçüm sıklığını artırın”

Yaz aylarında artan hava sıcaklıkları, diyabetli bireylerde yalnızca susuzluk riskini artırmıyor; kan şekeri düzeylerinde beklenmedik dalgalanmalara da neden olabiliyor. Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Demet Yetkin, sıcak havalarda hem hipoglisemi hem de hiperglisemi riskinin artabileceğine dikkat çekerek, diyabetli bireylerin yaz döneminde kan şekeri takibini daha sık yapmaları ve sıvı tüketimine özen göstermeleri gerektiğini söyledi.

Yaz mevsiminin diyabet yönetiminde daha dikkatli olunması gereken dönemlerden biri olduğunu belirten Liv Hospital Ulus Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Demet Yetkin, yüksek sıcaklıkların vücutta meydana getirdiği değişikliklerin kan şekeri kontrolünü doğrudan etkileyebileceğini ifade etti.

“Sıcak hava kan şekerini beklenmedik şekilde etkileyebilir”

Prof. Dr. Demet Yetkin, “2026 yılında Diabetes Care dergisinde yayımlanan geniş kapsamlı bir çalışmada, tip 1 diyabetli bireylerde hava sıcaklığı arttıkça hipoglisemi yani kan şekeri düşüklüğü riskinin de arttığı gösterildi. Bu durum, sıcak havanın herkeste otomatik olarak kan şekerini düşürdüğü anlamına gelmez. Ancak özellikle insülin kullanan hastalarda yaz aylarında kan şekeri takibinin daha dikkatli yapılması gerektiğini ortaya koymaktadır” dedi.

“Hem düşük hem de yüksek kan şekeri görülebilir”

Sıcak havalarda cilt damarlarının genişlemesi nedeniyle insülinin bazı kişilerde daha hızlı emilebildiğini belirten Prof. Dr. Yetkin, yaz aylarında yürüyüş, yüzme ve diğer fiziksel aktivitelerin artmasının da kan şekerini düşürücü etkiyi güçlendirebildiğini söyledi. Yetkin, “Öte yandan yeterli sıvı tüketilmediğinde gelişen susuzluk, kan şekerinin yükselmesine neden olabilir. Bu nedenle yaz aylarında yalnızca hipoglisemi değil, hiperglisemi riski de göz önünde bulundurulmalıdır. Diyabetli bireyler kan şekeri ölçümlerini sıcak havalarda normalden daha sık yapmalıdır” dedi.

“Belirtiler sıcak çarpmasıyla karışabiliyor”

Terleme, halsizlik, baş dönmesi ve çarpıntı gibi belirtilerin hem sıcak çarpmasında hem de hipoglisemide görülebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Demet Yetkin, “Kendinizi kötü hissettiğinizde belirtilerin nedenini tahmin etmeye çalışmak yerine mutlaka kan şekerinizi ölçün. Erken yapılan ölçüm, doğru müdahale açısından hayati önem taşır” ifadelerini kullandı.

“İnsülin dozunu kendi başınıza değiştirmeyin”

Yaz aylarında kan şekeri değerlerinde değişiklik görülmesinin tedavinin bireysel olarak değiştirilmesi gerektiği anlamına gelmediğini belirten Prof. Dr. Yetkin, “Tekrarlayan hipoglisemi atakları yaşayan hastaların tedavileri mutlaka hekim tarafından yeniden değerlendirilmelidir. Özellikle tip 1 diyabetli bireyler bazal insülinlerini kesinlikle kendi başlarına kesmemelidir” diye konuştu.

“İnsülini sıcaktan koruyun”

İnsülinlerin uygun koşullarda saklanmasının tedavinin etkinliği açısından büyük önem taşıdığını ifade eden Prof. Dr. Demet Yetkin, “İnsülinler doğrudan güneş altında, park halindeki araçlarda veya yüksek sıcaklığa maruz kalan ortamlarda bırakılmamalıdır. Aşırı sıcak ilacın etkinliğini azaltabilir. Özellikle seyahatlerde insülinlerin yalıtımlı taşıma çantalarında muhafaza edilmesi önerilir” dedi.

Yaz aylarında diyabet hastaları nelere dikkat etmeli?

Prof. Dr. Demet Yetkin, yaz aylarında diyabet yönetimi için şu önerilerde bulundu: “Gün boyunca yeterli miktarda su tüketin. Kan şekerinizi sıcak günlerde normalden daha sık kontrol edin. Uzun yürüyüş veya egzersiz sırasında yanınızda hızlı etkili karbonhidrat bulundurun. Öğün atlamayın. İnsülin ve diyabet malzemelerinizi aşırı sıcaktan koruyun. Tekrarlayan hipoglisemi veya yüksek kan şekeri durumunda mutlaka hekiminize başvurun.”

Yaz mevsiminin doğru önlemler alındığında diyabetli bireyler için güvenle geçirilebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Demet Yetkin, “Düzenli glukoz takibi, yeterli sıvı tüketimi ve ilaçların doğru koşullarda saklanması gibi basit önlemler sayesinde yaz aylarını sağlıklı ve güvenli geçirmek mümkündür” diyerek sözlerini tamamladı.