Prof. Dr. Şebnem Eren Gök, Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) virüsünün belirtilerinin kene tutunduktan 3-7 gün sonra ortaya çıktığını söyledi.
Yaz aylarının gelmesiyle birlikte özellikle kırsal bölgelerde ortaya çıkan kene vakaları, ölümcül Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) hastalığı riskini yeniden gündeme getirdi. Uzmanlar, tarım ve hayvancılıkla uğraşan vatandaşlar ile piknik alanlarını ziyaret edenleri keneye karşı dikkatli olmaları ve keneleri çıkarırken doğru yöntemleri uygulamaları konusunda uyardı. Bozok Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şebnem Eren Gök, “Kenenin oluşturduğu Kırım Kongo Kanamalı Ateşi olguları gelmeye başladı. Her yıl bu mevsimde sık gördüğümüz hastalıklardan. Bu hastalığın bulaşmasında virüs taşıyan kenelerin insanları tutması ve taşıdıkları virüsü insanlara bulaştırması sonucu hastalık ortaya çıkıyor. Yaz döneminde tarım ve çiftçilikle uğraşan insanlar, tarlada hayvanlarıyla uğraşırken keneye maruz kalabiliyorlar. Yine havalar ısınınca kır gezileri, piknikler, doğa yürüyüşleri gibi faaliyetler sırasında kırsal alana çıkmaları keneyle karşılaşmalarına neden olabiliyor” diyerek, hastalığın ortaya çıkış sürecine değindi.
“Hastalık yüksek ateş, halsizlik, bulantı, kusma belirtileri gösterebiliyor”
KKKA’nın herhangi bir hastalık gibi belirtilerle kendisini gösterebileceğini ifade eden Gök, “Yüksek ateş, halsizlik, bulantı, kusma, iştahsızlık gibi belirtilerle başlıyor ve bu belirlilerle hasta başvurabiliyor. Hastalık ilerlerse kanamalarla seyreden ve ölüme kadar gidebilen bir tablo oluşturuyor. Hastalığın birebir tedavisi yok. Destek tedavisi şeklinde hastalarımıza yaklaşıyoruz ve tedavi ediyoruz” dedi.
“Kenenin yerleşmesi için 12-24 saatlik süre gerekiyor”
Kene tutunmasını önlemek için yapılması gerekenlerden söz eden Gök, “Kırsal alana çıkarken açık renk giysiler giyinmek, pantolon paçalarını çorapların içine koymak, uzun manşetli gömlekler giyip manşetleri kapalı tutmak gerekiyor. Keneler uçmuyor, zıplamıyor. Yürüyerek üstümüze çıkıyor. Açık renk giysiler giymenin amacı koyu renkli keneyi görüp fark edebilmek. Kenenin yerleşmesi için belirli bir süre geçiyor. 12-24 saat gibi. Bu nedenle kırsal alana çıktıktan sonra geri dönüşte mutlaka üstümüzdekileri çıkarıp, kene olup olmadığını kontrol etmek gerekiyor. Eğer kene tutunmuş ise keneyi en kısa sürede çıkarmak gerekiyor. Çıplak elle dokunmamak gerekiyor. Keneyi çıkarmak için de bir naylon poşetle ya da bir bezle çekebilirsiniz. Kene çıkartırken hayvanı strese sokacak, üstünü sıvı sabun veya zeytinyağı ile kapatmak, çakmakla yakmak gibi işlemler yapmamak gerekiyor. Çünkü bu sırada eğer kenede virüs var ise hayvan strese girdiği için daha fazla virüs salgılıyor” diye konuştu.
“Kene tutunduktan 3-7 gün sonra klinik tablolar ortaya çıkıyor”
Kene tutunmasında mutlaka gerekli tetkiklerin yapılması için sağlık kuruluşuna müracaat etmek gerektiğini ifade eden Gök, “Şikayetiniz olsa da olmasa da başvurun. Temel tetkikler yapıldıktan sonra hastalık bulgularını tanımlayıp, bu bulguların varlığında tekrar kontrole çağırıyoruz. Erken dönemde tanı konulması tedavi açısından hastanın şansını arttıran bir durum. Kene tutunduktan sonraki 3 ile 7 gün içinde klinik tablolar ortaya çıkıyor. İlk başlangıçta yüksek ateş, baş ağrısı, halsizlik, kas ağrısı, iştahsızlık, bulantı, kusma gibi belirtiler olabiliyor. Eğer bu belirtileriniz varsa mutlaka hiç beklemeden sağlık kuruluşuna başvurun. Kene tutunduğunu fark ettiğinizde de keneyi çıkarıp sağlık kuruluşuna başvurun. Kan tetkikleriyle hastalıkla ilgili ön bilgiler elde edilebiliyor” dedi.
Hayvan besleyenlerin hayvanların üzerinde gördükleri keneyi çıplak elle çıkarmaması gerektiğini belirten Gök, “Özellikle hayvan yetiştiricileri, kendileri için hayvan besleyenler, çiftçiler hayvanların üstünde gördükleri keneyi çıplak elle çıkarmamalıdır. Eğer kenede virüs var ise çıkarırken ezilmesi ve kanının cilt çatlaklarından geçmesi bulaşmaya neden olabiliyor. Alınacak önlemlerden birisi de hayvanların üstünden çıplak elle kene temizlenmemesi” şeklinde konuştu.
