"Her akciğer nodülü kanser değildir"
Akciğer nodülleri, ilk başta hastalarda kanser korkusuna neden olsa da uzmanlar, her nodülün kanser belirtisi olmadığını söylüyor. Nodüllerin düzenli kontroller ile erken tespit edilebildiğini belirten Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Gülfidan Çakmak, büyüme gösteren nodüllerin tehlikeli olabileceğini ifade etti.
Çeşitli nedenlerle ortaya çıkabilen akciğer nodüllerine sıkça rastlanıyor. Daviva Avcılar Hastanesi Göğüs Hastalıkları Bölümünden Prof. Dr. Gülfidan Çakmak, akciğerde ortaya çıkan nodüllere ilişkin bilgiler verdi. “Akciğer nodülü, tomografide 3 cm’den küçük tespit ettiğimiz, herhangi bir sebeple oluşabilen lekelerdir” diyen Çakmak, “Hastalar genelde ‘Akciğerimde tomografide bir nodül çıktı, doktorum nodül olduğunu söyledi, acaba kanser miyim’ diye korkarak geliyorlar. Genel olarak tomografi çekilmiş hasta gruplarında yüzde 50’ye kadar nodül olduğunu görebiliyoruz” diye konuştu.
Nodüllerin birçok nedeni olabilir
Nodüllerin sebeplerine değinen Prof. Dr. Gülfidan Çakmak, “Her akciğer nodülü kanser değil. Akciğerde gördüğümüz nodüllerin, geçirilmiş bir enfeksiyon izi kalması ihtimalinden tutalım da bir malin tümöre kadar pek çok geniş spektrumda sebepleri var. Enfeksiyon olabilir. Özellikle ülkemizde yaygın tüberküloz enfeksiyonu olabilir. Kişi tüberküloz geçirdiğinden haberdar değil, akciğerinde bir leke kalıyor. Bunun daha sonra bize yansıması ‘Akciğerimde nodül var, kanser miyim’ şeklinde oluyor. Mantar enfeksiyonları, bir takım romatizmal otoimmün denilen hastalıkların akciğer tutunmaları nodül şeklinde sirayet edebiliyor. Kanserlerde bu şekilde görünüyor maalesef” dedi.
“Nodüllerde büyüme varsa ileri tetkikler uygulanıyor”
Nodüllerin sebebine göre tedavi planının çizildiğini belirten Çakmak, “Önce nodülün sebebinin ne olduğunu bilmemiz gerekiyor bunun için. Eğer iyi huylu bir sebebe yaklaşmışsak, bunun sebebi bir enfeksiyonsa, bir mantar enfeksiyonuysa önce bunların tedavisini yapıyoruz. Pek çok nodül hastasını çoğu zaman takip etmekle yetiniyoruz. Hastanın genel sağlık durumuna göre, ailede bir malignite var mı yok mu, nodülün radyolojik olarak tomografide detaylı incelenmesi, eski tomografisi varsa yeni tomografiyle karşılaştırarak büyüme özelliklerini, büyüme hızını göz önüne alarak kişi için bilimsel bir risk skalası çıkartıyoruz. O skalaya göre de her hastada farklı olmak üzere takip protokolü oluşturuyoruz. Lakin bazı hastalarda risk oranı yüksek oluyor. Sigara içmiş hasta veya mesleki olarak maruziyeti olmuş riskli hasta ise biz ileri tetkiklere girişiyoruz. Nodülde büyüme varsa ileri tetkik anlamında işleme girişiyoruz” ifadelerini kullandı.
Nodüllerin kanser dahi olsa belirti göstermeden gelişebildiğini belirten Prof. Dr. Gülfidan Çakmak, nodüllerin çoğu kez tesadüfen tespit edildiğini ifade ederek, “Kanser dahi olsa akciğer nodülü semptomsuz bile olabilir. O yüzden tesadüfen başka bir sebepten dolayı bir grafi ya da tomografi çekilmesi sonucu nodül tespit edilebiliyor. Bazı nodüllerde erken dönemde öksürük olabiliyor. KOAH’lı bir hastaysa öksürüğün natürü değişebiliyor” dedi.
“6 ayda bir akciğer grafisi ve tomografi çekilmeli”
Hastalık oluşmadan tespit edilmesinin önemine değinen Çakmak, düzenli kontrollerin yapılması konusunda şu tavsiyelerde bulundu:
“Hastalarımıza diyoruz ki sigara içiyorsanız, mesleki olarak bir riskiniz varsa, kirli havaya ya da ev içi kirliliğe maruz kalıyorsanız, ailenizde ya da sizde geçmişte bir malinite hikayesi varsa, siz toplumun biraz daha üstünde riske sahipsiniz. O zaman herhangi bir şikayetiniz olur olmaz, olmasa da en az 6 ayda bir görüntülemenizi yaptırın. İlk etapta akciğer grafisi diyoruz ama risk oranı yüksekse akciğer grafisi normal çıksa bile tomografi öneriyoruz.”
Birçok hastalıkta olduğu gibi nodül oluşumunda da sigaranın olumsuz faktörlerin biri olduğunu hatırlatan Prof. Dr. Gülfidan Çakmak, “Bir takım sebeplerden dolayı sigarayı bırakamıyorsak, şehir dışında rahat bir çevrede yaşayamıyorsak, en azından kontrollerimizi aksatmayalım. Beslenme, yaşam tarzı, uyku düzeni, stres faktörleri, klinik sağlık durumumuz hepsini beraber değerlendirmek gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Nodüllerin her iki cinsiyette de görülebildiğini belirten Prof. Dr. Çakmak, ileri yaş ve sigara kullanımı olanlarda daha sık rastlandığını belirtti.
