“El bileğindeki şişlik masum olmayabilir”

Op. Dr. Gail Gasimov, “El bileğinde fark edilen küçük bir şişlik çoğu zaman önemsenmiyor. Oysa bu şişlik, toplumda sık görülen ganglion kisti olabilir. Eklem veya tendon kılıfından kaynaklanan, içi jel kıvamında sıvıyla dolu iyi huylu bir oluşum olan ganglion kisti, en sık el bileğinin sırt kısmında görülüyor. Bunun yanı sıra avuç içi, parmaklar, ayak bileği ve ayakta da ortaya çıkabiliyor” dedi.

El bileğinde oluşan şişliklerin önemli bir kısmını oluşturan ganglion kistleri çoğu zaman iyi huylu olsa da ağrı, hareket kısıtlılığı ve sinir basısına yol açabiliyor. Liv Hospital Vadi İstanbul Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Op. Dr. Gail Gasimov, ganglion kistlerinin belirtilerini, tedavi yöntemlerini ve hastaların kaçınması gereken yanlış uygulamaları anlattı.

“El bileğindeki her şişlik önemsenmeli”

Op. Dr. Gail Gasimov, “El bileğinde fark edilen küçük bir şişlik çoğu zaman önemsenmiyor. Oysa bu şişlik, toplumda sık görülen ganglion kisti olabilir. Eklem veya tendon kılıfından kaynaklanan, içi jel kıvamında sıvıyla dolu iyi huylu bir oluşum olan ganglion kisti, en sık el bileğinin sırt kısmında görülüyor. Bunun yanı sıra avuç içi, parmaklar, ayak bileği ve ayakta da ortaya çıkabiliyor” ifadelerini kullandı.

Op. Dr. Gasimov, ganglion kistlerinin kanser olmadığını ve vücuda yayılmadığını belirterek, “Çoğu zaman ciddi bir hastalık anlamına gelmez. Ancak ağrıya, hareket kısıtlılığına veya sinir basısına neden oluyorsa mutlaka ortopedi uzmanı tarafından değerlendirilmelidir” dedi.

Ganglion kisti neden oluşuyor?

Ganglion kistlerinin kesin oluşum nedeni her zaman bilinmese de uzmanlara göre eklem kapsülü veya tendon kılıfındaki sıvının dışarı doğru baloncuk şeklinde taşması sonucu gelişiyor. Op. Dr. Gail Gasimov, “Özellikle el bileğinin yoğun kullanıldığı meslekler, uzun süre bilgisayar kullanımı, tekrarlayan bilek hareketleri, ağırlık kaldırma ve geçirilmiş travmalar kistin belirginleşmesine neden olabiliyor. Ancak bazı kişilerde herhangi bir zorlanma olmadan da ganglion kisti gelişebiliyor” dedi.

“Bu belirtiler varsa dikkat”

Ganglion kistinin en sık görülen belirtisinin el bileğinde ya da elde oluşan düzgün sınırlı ve yuvarlak şişlik olduğunu belirten Op. Dr. Gasimov, “Bazı hastalarda yalnızca estetik açıdan rahatsızlık oluştururken, bazı kişilerde; el bileğinde ağrı, baskı hissi, kavrama gücünde azalma, hareket kısıtlılığı, uyuşma ve karıncalanma gibi şikâyetlere neden olabiliyor” diye konuştu.

Op. Dr. Gail Gasimov, özellikle uyuşma, elektriklenme ve güç kaybı gibi belirtilerin sinir basısına işaret edebileceğini belirterek bu durumda vakit kaybetmeden uzman değerlendirmesi gerektiğini vurguladı.

Kisti büyüten etkenler neler?

Ganglion kistlerinin özellikle el bileğinin yoğun kullanıldığı dönemlerde daha belirgin hale gelebildiğini aktaran Op. Dr. Gasimov, “Uzun süre bilgisayar kullanımı, ağırlık antrenmanları, şınav, plank, yoğun kavrama gerektiren işler ve tekrarlayan bilek hareketleri kistin geçici olarak büyümesine neden olabiliyor. Buna karşın beslenme alışkanlıkları, vitamin eksikliği veya soğuk havanın ganglion kistini büyüttüğüne ilişkin bilimsel bir kanıt bulunmuyor” dedi.

Tanı nasıl konuluyor?

“Ganglion kistinin tanısı çoğu zaman ortopedi muayenesi ile konuluyor” diyen Op. Dr. Gasimov, gerekli görüldüğünde ultrason ile kistin sıvı içerikli yapısının değerlendirildiğini kaydetti. Gasimov, “Kemik kaynaklı hastalıkların dışlanması amacıyla röntgen çekilebiliyor. Derin yerleşimli veya tanının net olmadığı durumlarda ise MR görüntüleme tercih ediliyor” dedi.

Ganglion kisti nasıl tedavi ediliyor?

Her ganglion kistinin ameliyat gerektirmediğini belirten Op. Dr. Gail Gasimov, “Şikayete neden olmayan kistlerde düzenli takip yeterli olabiliyor. Çünkü bazı ganglion kistleri zaman içinde kendiliğinden küçülebiliyor veya tamamen kaybolabiliyor. Ağrıya neden olan hastalarda istirahat, kısa süreli bileklik kullanımı, aktivite düzenlemesi ve ilaç tedavileri uygulanabiliyor. İğne ile kistin boşaltılması da tedavi seçeneklerinden biri olsa da tekrar etme ihtimali yüksek olduğu için her hasta için önerilmiyor. Ağrı, sinir basısı, hareket kaybı, tekrarlayan büyüme veya estetik açıdan ciddi rahatsızlık oluşturan durumlarda ise cerrahi tedavi uygulanıyor. Cerrahi işlem sırasında yalnızca kist değil, tekrar oluşmasını önlemek amacıyla eklemle bağlantılı kapsül bölümü de çıkarılıyor” açıklamalarında bulundu.

“Kitapla patlatmaya çalışmayın”

Toplum arasında yaygın olan “kitapla vurup patlatma” yönteminin ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini söyleyen Op. Dr. Gail Gasimov, hastaları şu sözlerle uyardı: “Ganglion kisti kesinlikle sıkılmamalı, delinmemeli veya patlatılmaya çalışılmamalıdır. Bu tür müdahaleler enfeksiyon, damar ve sinir yaralanmaları ile tendon hasarına neden olabilir.”

Uzmanlar ayrıca el bileğini zorlayan hareketlerden kaçınılmasını, ergonomik çalışma ortamı oluşturulmasını ve ağrı artışı, hızlı büyüme, uyuşma ya da el gücünde azalma gibi belirtiler geliştiğinde vakit kaybetmeden ortopedi uzmanına başvurulmasını öneriyor.