Burun açıcı spreylerin 5-7 günden uzun süre kullanılmasının bağımlılığa neden olabileceğini belirten uzmanlar, bilinçsiz kullanımın burun dokusunda kalıcı hasara kadar uzanan ciddi sorunlara yol açabileceği uyarısında bulundu.
Uzmanlar, burun spreylerinin iki ana gruba ayrıldığını, özellikle burun tıkanıklığını kısa sürede gideren spreylerin yalnızca akut dönemde ve doktor önerisiyle kullanılması gerektiğini söyledi. Burun açıcı spreylerin en fazla 5 ila 7 gün kullanılması gerektiğini vurgulayan uzmanlar, bu sürenin aşılması halinde spreylerin fayda yerine zarar vermeye başladığını ifade etti.
“5 gün, bir haftadan fazla kullanılan spreyler fayda yerine zarar vermeye başlıyor”
Burun spreyleri ile ilgili bilgi veren Necmettin Erbakan Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Tıp Bilimleri Kulak, Burun ve Boğaz Hastalıklarından Prof. Dr. Hamdi Arbağ, “İki çeşit burun spreyi grubu var diyebiliriz. Biri bunların tedavi amaçlı burnu hemen açan burun spreyleri. Bunları biz akut dönemde burnu tıkalı olan, sinüzit olan, alerjisi olan, çok sıkıntıda olan hastalarda hemen tedaviye başlayalım, semptomatik tedavi dediğimiz burnu hemen açma yönünde tedaviler. Yalnız bunda en önemli husus 5 gün, bir haftadan fazla bu spreylerin kullanılmaması. 5 gün, bir haftadan fazla kullanılan spreyler fayda yerine zarar vermeye başlıyor. Dolayısıyla hastayı uyarıyoruz. Eğitimlerde söylüyoruz. Öğrenci eğitiminde, asistan eğitiminde genel bir bilgi birikimi var ama nedense yani ya ciddiye alınmıyor veya bu uyarıyı böyle olduğunu hastalar bilmiyor. Dolayısıyla bu hemen açan burun spreylerinin bir hafta veya 5 günden fazla kullanılmaması, kullanılırsa burun etlerinde dejenerasyon yapacağı için burnun yapısını bozar” dedi.
“Birçok hastada aslında hastalık yok”
Prof. Dr. Hamdi Arbağ söyle devam etti:
“Bunların tedavisi bu burun spreylerinden bir an önce kurtulmak. Burnum tıkalı diye geliyor. Biz de bakıyoruz eğrilik mi var, burun içinde et mi var, alerji mi var? Yani burun tıkanıklığı yapan sebepleri araştırıyoruz. Aklımıza çoğu zaman geliyor veya biz de soruyoruz. Bunun tabii belirtileri oluyor veya hasta kendisi çıkarıyor, ben bu burun spreysiz yaşayamıyorum diye. Ne ile geliyor, burun tıkanıklığı ve burun kuruluğuyla geliyor. Sebebi de tedavi için kullandığı ilaç. Yani birçok hastada aslında hastalık yok. Yani burun tıkanıklığına sebep olacak eğrilik yok, polip yok, herhangi bir şey yok. Burnu herhangi bir nedenle alışmış veya herhangi bir nedenle bir yerden tavsiye almış böylelikle başlamış. Yani bu çoğu hastada bu ilacı bıraktığı anda burun tıkanıklığı da kaybolmuş oluyor veya şikayetleri geçmiş oluyor.”
“Burun etleri tamamen bozulmuş, dejenere olmuş, işlevsiz hale gelmişse cerrahi yönteme başvuruyoruz”
Bu bağımlılığın tedavisinin ilacı bırakmak olduğunu ifade eden Prof. Dr. Hamdi Arbağ, “İlk aşama bu. İkinci aşamada bunun etkilerini yok edecek. Hekimin önerdiği işte nemlendirilmeye yönelik tedavilerimiz var. Onlar kullanılabilir. Veya o konkaların kendine gelebilmesi için başka grup spreyler kullanılabilir. Nihayetinde eğer burun etleri tamamen bozulmuş, dejenere olmuş, işlevsiz hale gelmişse cerrahi yönteme başvuruyoruz. Burun çok önemli bir yapı, fonksiyonel açıdan burun tıkanıklığı, burundan nefes alamama, bizim polikliniklere en baş en sık başvuru sebeplerinden biri. Burnu işlevsiz hale getirmek, sağlıklı bir hayat olmaması, uyku apnesine kadar gidebiliyor. Yani cerrahi her şeyin de çözümü değil. Cerrahi nihayetinde mecbur kaldığımız vakalarda yapıyoruz. Yani işin özü bu ilaçlara hiç başvurmamak, başvurdu, geri dönüşsüz hale gelir mi çok uzun süre olanlarda hastaları biraz da uyarmak gerekiyor. Geri dönüşsüz hale de gelebilir. Dolayısıyla bunun ciddiyetini anlatmak gerekiyor. Yani bu bozdu, bunu bir şekilde düzeltiriz anlamı çıkmıyor. Dolayısıyla başta kullanmamak, başta bu işe bulaşmamak veya doktor tavsiyesi, doktor gözetiminde kullanılabilir” diye konuştu.
