ABD Başkanı Donald Trump, İran ile anlaşmaya varılan mutabakat zaptına ilişkin, “Anlaşma nihai değil, bu bir mutabakat zaptı. Eğer durumdan hoşlanmazsam yeniden ateş açmaya ve başlarına bomba yağdırmaya başlarız” dedi.
ABD Başkanı Donald Trump, Fransa’da düzenlenen G7 Liderler Zirvesi kapsamında Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah es-Sisi ile bir araya geldi. Trump, görüşmede Etiyopya’nın Nil Nehri üzerinde inşa ettiği ve nehrin akış yönünün aşağısında kalan Mısır ve Sudan’ı etkileyen Büyük Etiyopya Rönesans Barajı’na (GERD) değinerek, “Açıkçası, Etiyopya’nın size çok adaletsiz davrandığını düşünüyorum” ifadelerini kullandı. Trump, “Nil Nehri’ni de konuşacağız. Çünkü Nil, olması gerekenden biraz zayıf hale geliyor. Zaten burada bulunma sebebimiz bu değil mi? Etiyopya’da bir baraj inşa edildi ve bu Mısır için çok büyük sorunlara neden oluyor. Bunun tamamen farkındayım” dedi.
G7 Zirvesi’nin harika geçtiğini ve bugün önce başkent Paris’e geçeceklerini ve burada bir akşam yemeğine katıldıktan sonra ABD’ye döneceğini açıklayan Trump, “Son derece başarılı bir seyahat oldu. Çok iyi gelişmeler yaşandı” dedi.
“Kimse ne olduğunu bilmiyor, ama çok güçlü bir anlaşma”
En önemli gelişmenin İran’ın “yüzde 99,9 oranında asla nükleer silaha sahip olmayacak olması” olduğunu ifade eden Trump, “Kimse ne olduğunu bilmiyor, ama çok güçlü bir anlaşma. Çoğu kişi çok memnun görünüyor. En memnun olan taraf ise piyasalar. Çünkü haberin duyulmasından sonra piyasalar son 4-5 gün içinde binlerce puan yükseldi. Boğaz yeniden açılacak. Zaten kısmen açıldı. Önümüzdeki bir iki gün içinde tamamen açılacak” diye konuştu.
Trump, “Piyasalar adeta coştu ve petrol fiyatları sert bir şekilde düştü. Petrol 73-74 dolar seviyelerinde. Kriz öncesindeki fiyatlara çok yaklaşmış durumda. Aradaki fark, artık ortada nükleer silaha sahip olmayan bir İran olması. Bunun nasıl sonuçlanacağını göreceğiz. İnsanların çok memnun kalacağını düşünüyorum. Ama piyasalardan daha akıllı bir şey yoktur ve piyasalar, bu anlaşmayı gördüğüm hemen her şeyden daha fazla sevdi. Bunun alternatifi küresel bir ekonomik bunalım olurdu” ifadelerini kullandı.
“Bunun hayat pahalılığı üzerinde çok büyük etkisi olacak”
Petrol fiyatlarının düşmeye başlamasına ilişkin değerlendirmesinde Trump, “Bunun hayat pahalılığı üzerinde çok büyük etkisi olacak. İran’ın nükleer silaha sahip olmayacağı bu anlaşma sayesinde fiyatları daha da aşağı çekiyor. Petrol fiyatlarının savaş öncesindeki seviyelerin bile altına inebileceğini düşünüyorum” dedi.
“Biz yatırım yapmıyoruz”
Yapılan anlaşma çerçevesinde İran’a 300 milyar dolarlık bir yeniden yapılanma fonu tahsis edileceği iddiasına ilişkin soruya Trump, “Bu yanlış. Hayır” cevabını verdi. Trump, ABD’nin İran’a yatırım yapmayacağını belirterek, İran’a yapılan yatırımları ise engellemeyeceklerini açıkladı. Trump, “İnsanlar isterse yatırım yapabilirler. Ne yapacağız, kimsenin yatırım yapmasına izin vermeyeceğimizi mi açıklayacağız? Fakat biz yatırım yapmıyoruz. Bir sent bile koymuyoruz” dedi.
Kendisini “İran’a en sert davranan başkan” olarak tanımlayan Trump, “Bu, Clinton döneminde, Barack Obama döneminde, Biden veya Bush döneminde yapılmalıydı. Bu mesele 47 senedir sürüyor. 47 senedir sizi sömürüyorlar. Bu konuda gerçekten bir şey yapan tek kişi ben oldum” ifadelerini kullandı.
“Gece başına ortalama 15 ila 25 gemi geçiriyorduk”
İran’ın askeri kapasitesinin yok edildiğini ve Amerikan donanmasının harika bir iş çıkardığını söyleyen Trump, “Petrolün düşük kalma nedeni ise her gece bazı gemileri oradan geçiriyor olmamız sayesindeydi. Bunların hiçbirinden haberiniz yoktu. İki gün önce, üç gün önce, bir ay önce. Gece başına ortalama 15 ila 25 gemi geçiriyorduk” dedi.
Trump, “Kimse neler olduğunu bilmiyordu. Petrol varil fiyatının 300 dolara çıkmamasının nedeni buydu. 125 dolara, 115 dolara çıktı. Şimdi ise 72-73 dolar seviyesinde. Hatta şimdi daha da düşük olduğunu duydum” ifadelerini kullandı.
İran’a finansal teşvik sağlanıp sağlanmadığı sorusuna cevabında sık sık İran’a çok sert davrandıklarını söyleyen Trump, “İran’a çok sert davrandık. (Kasım) Süleymani isimli adamı etkisiz hale getiren biz olduk. Sizce o hayatta olsaydı bunlar olur muydu? O kötü bir dahiydi. İnsanlar bunu unutuyor. Süleymani’yi başkanlığımın ilk döneminde etkisiz hale getirdim. Bunu yapmasaydık, muhtemelen bugün içinde bulunduğumuz durumda olmazdık. Üstünlük sağladık ve onların ordusunu yok ettik. Bunun ardından da abluka uyguladık. Tek bir gemi bile geçemedi” dedi.
“Anlaşma nihai değil, bu bir mutabakat zaptı”
İran ile anlaşmanın kesinleşip kesinleşmediği ve görüşmelerin sürmesinin söz konusu olup olmadığı sorusu üzerine Trump, “Hayır. Anlaşma nihai değil, bu bir mutabakat zaptı. Eğer durumdan hoşlanmazsam yeniden ateş açmaya ve başlarına bomba yağdırmaya başlarız. Eğer iyi davranmazlarsa doğrudan başlarının ortasına bomba yağdırmaya geri döneriz. Çünkü 47 yıldır kötü hareket ediyorlar” dedi.
Başkan Obama döneminde yapılan nükleer anlaşma ile İran’a 1,7 milyar dolar nakit verildiği ve feshettiği anlaşmanın çok kötü olduğu ifadelerini yineleyen Trump, “Bankalardan alınan yeşil banknotlar halinde parayı bir Boeing 757’ye yükleyip İran’a gönderdi. Uçağın yanında durmuşlardı, elimde fotoğrafları var. ‘Tanrım, bize verdiği paraya bak’ der gibiydiler. Sorundan kurtulmak için (İran’a) rüşvet vermeye çalıştı. Ama ben böyle yapmadım. Peki İranlılar ne yaptı; Obama’ya güldüler” ifadelerini kullandı.
