Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 17 Ekim’de ülke genelinde yaşanan şiddet ve yağma olaylarına ilişkin yaptığı açıklamada, “Geçtiğimiz cumartesi günü, Cumhuriyet’i devirmeyi amaçlayan organize aşırı sol grupların gerçekleştirdiği siyasi, hatta isyancı nitelikte eylemlerle karşı karşıya kaldık” dedi.
Fransa’da hayat pahalılığı ve eğitim politikalarına karşı düzenlenen 17 Ekim gösterilerinde yaşanan şiddet ve yağma olaylarının ardından hükümet, 24 Ekim’de yapılması planlanan yeni protestolar öncesinde güvenlik önlemlerini artırıyor. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Paris’teki Elysee Sarayı’nda Başbakan Sebastien Lecornu ve ilgili bakanlar ile istihbarat birimlerinin yöneticileriyle bir araya gelerek olayların neden önlenemediğini ve alınacak yeni tedbirleri değerlendirdi. Toplantının ardından açıklama yapan Macron, “Geçtiğimiz cumartesi günü olayların önceden öngörülmesinde eksiklikler ve beklenmedik gelişmeler yaşandığı açık” diyerek, güvenlik birimlerinin hazırlıklarında yetersizlikler bulunduğunu kabul etti. Cumhurbaşkanı Macron, olaylarla ilgili soruşturmaların sürdüğünü, birkaç bin kişinin gözaltına alındığını ve yüzlerce kişinin cezaevine gönderildiğini belirtti.
“Cumhuriyet’i devirmeyi amaçlıyorlar”
Emmanuel Macron, şiddet olaylarının arkasında organize aşırı sol grupların bulunduğunu savunarak, “Geçtiğimiz cumartesi günü, Cumhuriyet’i devirmeyi amaçlayan organize aşırı sol grupların gerçekleştirdiği siyasi, hatta isyancı nitelikte eylemlerle karşı karşıya kaldık” dedi. Söz konusu grupların planlı ve son derece tehlikeli biçimde hareket ettiğini ileri süren Fransız lider, yağma ve diğer suçların ise ayrı değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Gösterilere yasak talimatı
Macron, sendikalar tarafından organize edilmeyen gösterilerin mümkün olan her yerde yasaklanmasını isterken, sendikal yürüyüşler için alternatif güzergahlar belirlenebileceğini açıkladı. Fransa Cumhurbaşkanı, “Genel tavsiyemiz, önümüzdeki günlerde gösteri düzenlenmemesidir. Kuruluşların başvurularında valilikler alternatif güzergahlar önerecek. Sendikal kuruluşlar tarafından düzenlenmeyen gösterileri ise mümkün olan her yerde yasaklayacağız” ifadelerini kullandı. Macron ayrıca, ek güvenlik tedbirlerinin değerlendirilmesi amacıyla 23 Ekim’de kendi başkanlığında Savunma Konseyi toplanacağını duyurdu.
“Başbakan ve İçişleri Bakanı istihbarat birimlerini siyasi amaçlarla kullanmıyor”
Hükümet sözcüsü Maud Bregeon Sarı Yelekliler hareketinin gösterilerinin de yasaklanıp yasaklanmayacağına ilişkin açıklamasında, kararların şehir şehir alınacağını söyledi. Bregeon, gösteri yasaklarının idare mahkemelerinde dava konusu yapılabileceğini hatırlattı.
Hükümetin Boyun Eğmeyen Fransa (LFI) partisini şiddet olaylarıyla ilişkilendirmesi üzerine istihbaratın siyasi amaçla kullanıldığı iddiaları da gündeme geldi. Hükümet sözcüsü Bregeon, “Başbakan ve İçişleri Bakanı istihbarat birimlerini siyasi amaçlarla kullanmıyor” diyerek iddiaları reddetti.
Güvenlik güçleri takviye edilecek, askerler hassas noktaları koruyacak
İçişleri Bakanlığı’ndan polis teşkilatına gönderilen hazırlık talimatları kapsamında, hafta sonu görevde bulunacak güvenlik personelinin oranının yüzde 60’tan yüzde 75’e çıkarılması istendi. Böylece görevdeki personel oranının 15 yüzde puan artırılması hedefleniyor.
Güvenlik hazırlıklarında özel müdahale birliklerinin yanı sıra zırhlı araçlar, helikopterler ve toplumsal olaylara müdahale araçlarının hazır bulundurulması öngörülüyor. Operasyona katılan askerlerin göstericilere müdahale etmek yerine kamu binaları ve hassas noktaların korunmasında görevlendirilmesi planlanıyor. Böylece polis ve jandarma birliklerinin toplumsal olaylara müdahaleye yoğunlaşması amaçlanıyor.
557 kişi gözaltına alındı
Paris Başsavcısı Laure Beccuau, başsavcılığın ilk aşamada işlem yaptığı dosyalarda 557 kişinin gözaltına alındığını, yaklaşık 300 kişinin adli makamlara sevk edildiğini ve bu kişilerden hiçbirinin siyasi amaçla hareket ettiğini beyan etmediğini açıkladı.
Zarar gören işletmelere 50 bin euroya kadar faizsiz kredi
Hükümet, 17 ve 18 Ekim’deki olaylarda zarar gören işletmelere yönelik ekonomik destek tedbirleri açıkladı. Buna göre kamu yatırım bankası Bpifrance aracılığıyla işletmelere 50 bin euroya kadar, üç yıl vadeli ve sıfır faizli krediye başvuru imkanı sunulacak. Faaliyetlerini durdurmak veya azaltmak zorunda kalan işletmeler için kısa çalışma desteği uygulanacak. Çalışamayan personele brüt ücretlerinin yüzde 60’ı, asgari ücretle çalışanlara ise yüzde 100’ü oranında ödeme yapılacak. 250’den az çalışanı bulunan ve destek şartlarını karşılayan işletmelerde bu ödemelerin maliyeti tamamen devlet tarafından karşılanacak. İşverenlerin sosyal güvenlik primleri 12 aya kadar ertelenebilecek, ağır zarar gören 50’den az çalışanlı işletmeler için özel destek fonu oluşturulacak. Esnaf ve zanaatkarlara ise bin 500 euroya kadar acil yardım sağlanabilecek.
Yeni gösteriler öncesinde gerginlik sürüyor
Eylül ayında eğitim şartlarına yönelik tepkilerle başlayan protestolar, hayat pahalılığı ve kamu hizmetlerine ilişkin taleplerin de eklenmesiyle ülke geneline yayıldı. 17 Ekim’deki gösteriler sırasında birçok kentte polisle çatışmalar yaşanmış, iş yerleri yağmalanmış, araçlar ve kamu binaları ateşe verilmişti. Macron, dün yaptığı açıklamada, şiddetin hiçbir biçimde kabul edilemeyeceğini vurgulayarak, “Hiçbir şiddet meşru değildir. Ne sözlü ne fiziksel, ne mallara ne de insanlara yönelik” demişti. Fransız Cumhurbaşkanı, öğrencilerin ve diğer toplumsal kesimlerin taleplerinin şiddet olaylarından ayrı değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, hükümetin 26 Ekim’de öğrenci ve öğretmen temsilcileri, sendikalar, işveren örgütleri ve yerel yönetimlerle görüşeceğini duyurmuştu.
