İsviçre’de seçmenler, ülkenin tarafsızlık politikasını anayasal güvence altına alarak daha katı kurallar getirilmesini öngören teklifi yüzde 70,15 oyla reddetti.
İsviçreli seçmenler, bugün düzenlenen “tarafsızlık” referandumunda, Rusya’ya yönelik yaptırımlara katılımı ve NATO ile savunma iş birliğini sınırlandırmayı öngören daha katı tarafsızlık teklifini oyladı. Referandumda seçmenlerden “daimi ve silahlı tarafsızlık” ilkesinin anayasaya yazılması ve İsviçre’nin herhangi bir askeri ittifaka katılmasının ya da Birleşmiş Milletler (BM) kararı olmadıkça savaşan devletlere yaptırım uygulamasının yasaklanması konusunda karar vermeleri istendi. İsviçre Federal İstatistik Ofisi verilerine göre katılım oranının yüzde 47,06 olduğu referandumda seçmenlerin yüzde 70,15’i teklife “hayır” oyu verirken, yüzde 29,85’i “evet” dedi. Böylece ülkenin tarafsızlık politikasının daha katı kurallarla anayasal güvence altına alınmasını öngören düzenleme kabul edilmedi. Girişimin kabul edilmesi için hem ülke genelinde hem de kantonların çoğunluğunda destek alınması gereken referandumda, 26 kantonun tamamından “hayır” oyu çıktı.
Blocher için ağır yenilgi
Sonuç, girişimin önde gelen destekçilerinden olan ve medyada yer alan haberlere göre kampanya için 2 milyon İsviçre frangı (2,1 milyon euro) harcayan SVP’nin milyarder destekçisi Christoph Blocher için ağır bir yenilgi oldu. İsviçre’nin tarafsızlığı, Napolyon Savaşları’nın sona erdiği 1815 senesinden bu yana uluslararası alanda tanınıyor. Ancak bu tarafsızlık ilkesinin ne ölçüde uygulandığı, ayrıntılı bir şekilde açıklanmıyor. İsviçre, NATO üyesi olmamasına rağmen transatlantik ittifakla 30 yıldır iş birliği yapıyor.
Gıda girişimi de reddedildi
İsviçreli seçmenler, aynı gün yapılan bir diğer referandumda gıda üretimi ve sürdürülebilir beslenmeye ilişkin anayasa değişikliği teklifini de reddetti. İsviçre’nin kendi gıdasını daha fazla üretmesi için yerel üretimi güçlendirmeyi, bitkisel gıdaların tüketiminin artırılmasının teşviki ve tarımın çevreye verdiği zararın azaltılmasını amaçlayan anayasa değişikliği teklifi için yüzde 72,52 oranında “hayır”, yüzde 27,48 oranında “evet” oyu kullanıldı. Bu girişimdeki hayır oylarında, değişiklikler için planlanan 10 yıllık takvimin gerçekçi bulunmaması ve kapsamlı devlet müdahalesinin maliyet getireceği düşüncesi etkili oldu.
Referandum talebiyle 129 bini aşkın imza toplanmıştı
İsviçre’de “tarafsızlık” referandumu süreci, ülkenin Rusya’ya yönelik yaptırımlara katılmasına tepki gösteren AB karşıtı, milliyetçi ve muhafazakar Pro Schweiz örgütünün girişimi ve sağcı İsviçre Halk Partisi’nin (SVP) desteğiyle başlatılmıştı. Bu çerçevede anayasa değişikliği için referandum talebiyle 129 bini aşkın imza toplanmış ve ülkenin stratejik yönelimine ilişkin halk oylaması için gerekli şartlar sağlanmıştı. Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından Bern yönetiminin Moskova’ya yaptırım uygulamaya başlamasıyla geleneksel tarafsızlık tavrının ihlal edildiğini savunan SVP dışındaki partilerin çoğu ve İsviçre hükümeti, referandumda teklif edilen daha katı tarafsızlık talebine karşı çıkmıştı. Dışişleri Bakanı İgnazio Cassis, önerinin ulusal güvenliğe zarar vereceğini ve İsviçre’nin NATO ile ortak askeri eğitimler gerçekleştirmesini engelleyeceğini savunmuştu.
