‘Çocukların Dijital Ortamlarda Korunması: Uluslararası Politika ve Uygulama Paylaşımı’nın ortak sonuç bildirisi yayımlandı

‘Çocukların Dijital Ortamlarda Korunması: Uluslararası Politika ve Uygulama Paylaşımı programına ilişkin ortak sonuç bildirisi yayımlandı.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ev sahipliğinde Birleşmiş Milletler Çocuk Fonu (UNICEF) ve Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Çocuklara Yönelik Şiddet Özel Temsilciliği iş birliğiyle ‘Çocukların Dijital Ortamlarda Korunmasına İlişkin Uluslararası Politika ve Uygulama Paylaşımı’ programı 21-22 Nisan’da gerçekleştirildi.

2 gün süren ve dijital dünyada çocukların güvenliği ile haklarının nasıl korunacağının müzakere edildiği programın ardından, çocuklar için daha güvenli dijital alanların oluşturulmasına yönelik öncelik alanları ve çözüm yollarını içeren bir sonuç bildirisi yayımlandı. Bildiride, çevrim içi platformlarda çocukların güvenliğinin sağlanmasına yönelik ortak irade vurgulandı. Ayrıca, daha güçlü hak temelli yasal çerçevelerin belirlenmesi, dijital hizmet sağlayıcıların, güvenliği artırabilecek önlemler almasının zorunlu kılınması, aileleri, okulları ve çocuk koruma hizmetlerini destekleyecek entegre çocuk koruma sistemlerinin güçlendirilmesi, genişletilmiş dijital okuryazarlık ve farkındalık artırma çalışmalarının yapılması, Çocukların çözümün bir parçası olarak sürece dahil edilmesi gerekliliği üzerinde duruldu.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Birleşmiş Milletler Çocuk Fonu (UNICEF) ve Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Çocuklara Yönelik Şiddet Özel Temsilciliği tarafından yayımlanan ortak bildiri kapsamında çocuklar ve gençlerin dijital yaşamlarını etkileyen kararlara dahil edilmesi gerektiği belirtildi.

Toplantıda küresel, bölgesel ve ulusal düzeylerde yasal ve yargısal adımlar atıldığı aktarılan bildiride, “Çocukların dijital deneyimlerini şekillendirmede kritik rol oynayan dijital hizmet sağlayıcıların ve suç faillerinin hesap verebilirliği güçlendirmiştir. Ancak bugüne kadarki çabalar, ihtiyaç duyulan sonuçları ortaya koyamamıştır. Atılan adımlar, dijital ortamdaki hızlı değişimlerin ve çocukların bu ortama erişimindeki dönüşümün gerisinde kalmaktadır” ifadeleri kullanıldı.

Bildiride ayrıca, çocukların dijital ortamdaki haklarının korunmasını güçlendirecek somut ve uygulanabilir adımların acilen ortaya konulması gerektiği vurgulanarak, bu bağlamda, mevzuat, politika ve uygulama arasında köprü kuran, etkin eş güdüme dayalı ve çocuk merkezli yaklaşımların güvence altına alınmasının hayati önem taşıdığı belirtildi.

Her devletin özel sektör ve teknoloji şirketlerinin, meslek uzmanlarının, sivil toplumların, toplulukların, ailelerin, bakım verenlerin, çocukların ve gençlerin bizzat kendilerinin birlikte hareket etmesi gerektiği ifade edilen açıklamada, hangi alanlarda neler yapılacağına ilişkin şunlar kaydedildi:

“Çocuklara yönelik tüm çevrim içi şiddet, istismar, sömürü ve suç biçimlerini ele alan, dijital hizmet sağlayıcıların platform ve hizmetlerini çocuklar için güvenli hale getirmelerine uygun önlemleri de içeren, daha güçlü hak temelli yasal çerçeveler. Dijital hizmet sağlayıcıların, çocukların güvenliğinin ve mahremiyetinin tasarım ve varsayılan ayarlar yoluyla gözetilmesini sağlamak üzere güçlü ve önlemler uygulamasını zorunlu kılmayı da içeren, etkili sektör yönetişimi. Buna ek olarak, teknoloji şirketleri çocukların dijital ortamdaki güvenliğini artırabilecek dijital araçlar geliştirmeye ve paylaşmaya teşvik edilmelidir. Aileleri, okulları ve çocuk koruma hizmetlerini destekleyecek entegre çocuk koruma sistemlerinin güçlendirilmesi; çevrim içi şiddet mağduru çocukların ve şiddete ve zararlı içeriklere maruz kalanların entegre, çocuk dostu destek hizmetlerine, şikayet ve bildirim mekanizmalarına ve adalete hızlı ve etkili şekilde erişiminin sağlanması. Çocukların çevrim içi güvenlik becerilerini güçlendiren, eleştirel düşünmeyi ve sorumlu dijital katılımı teşvik eden, aynı zamanda ebeveynlerin, bakım verenlerin, eğitimcilerin ve diğer meslek uzmanlarının kapasitesini geliştiren, genişletilmiş dijital okuryazarlık ve farkındalık artırma çalışmaları. Çocukların çözümün bir parçası olarak dahil edilmesi; güvenli, kapsayıcı ve çocukların gelişen kapasitelerine saygılı katılım yolları sunularak, dijital yaşamlarını etkileyen kararlara anlamlı katılımlarının sağlanması. Özellikle kolluk kuvvetleri, adalet sektörleri ve mağdur desteği bağlamında, bilgi paylaşımını, akranlar arası etkileşim ve eğitimi de içeren uluslararası iş birliği.”

Bildiride, çocukların dijital ortamlarda karşı karşıya kaldığı risklerin gerçek olduğu anlatılarak “Bu yuvarlak masa toplantısı, tepkisel önlemlerden önleyici, hak temelli eyleme kararlılıkla geçilmesi ve dijital ortamın her çocuk için güvenli ve yararlı hâle getirilmesi yönünde ivme oluşturma yolunda çok taraflı önemli bir adımdır” denildi.