İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) Meclisi AK Parti Üyesi Sibel Betül Birer, İBB’yi sosyal yardım politikaları ve belediyenin faaliyet raporları üzerinden eleştirerek, tek seferlik nakdi destekten yararlanan hane sayısının 333 bin 347’den 104 bin 628’e, evlilik desteğinden yararlanan çift sayısının ise 7 bin 533’ten 4 bin 40’a gerilediğini kaydetti. Birer, 2025 yılında sosyal destek hizmetleri için öngörülen bütçe ile gerçekleşen harcama arasında yaklaşık 2,7 milyar liralık fark bulunduğunu söyledi.
İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin kasım ayı toplantılarında sosyal hizmetler konuları gündeme geldi. Gündem konusunda söz alan AK Parti İBB ve Bağcılar Belediye Meclis Üyesi Sibel Betül Birer, İBB yönetiminin sosyal yardım uygulamalarını, seçim döneminde açıklanan vaatleri ve bütçe gerçekleşmelerini değerlendirdi.
İBB’nin 2025 yılı faaliyet raporu ile 2026 yılı ilk altı aylık mali verilerini karşılaştıran Birer, bazı sosyal yardım kalemlerinde yararlanıcı sayılarının gerilediğini belirterek belediye yönetiminden başvuru, ödeme ve hak sahipliği verilerinin açıklanmasını istedi. İBB’nin 2025 yılı faaliyet raporunda yer alan sosyal yardım verilerine dikkat çeken Birer, tek seferlik nakdi destekten yararlanan hane sayısının önceki yıla göre 333 bin 347’den 104 bin 628’e gerilediğini belirtti. Birer, “İhtiyaç mı azaldı, programın kapsamı mı değişti, destek başka bir kanaldan mı verildi? Bunun başvuru ve ödeme verileriyle açıklanması gerekir” dedi.
“Evlilik desteğinde yüzde 46’lık düşüş var”
Evlilik desteğinden yararlanan çift sayısının 7 bin 533’ten 4 bin 40’a gerilediğini belirten Birer, bu değişimin yaklaşık yüzde 46’lık azalışa karşılık geldiğini söyleyerek, “Evlilik desteğindeki yüzde 46’lık düşüşün hesabını, yuva kurmaya çalışan gençlerimiz adına soruyoruz” ifadelerini kullandı.
Diğer sosyal yardım kalemlerine de değinen Birer, ev eşyası ve giyim desteği kapsamında sunulan hizmet sayısının 14 bin 331’den 4 bin 491’e, yenidoğan destek paketi sayısının ise 40 bin 379’dan 37 bin 568’e düştüğünü kaydetti.
“Sosyal destek bütçesinde 2,7 milyar liralık fark var”
İBB’nin 2025 yılı Performans Programı’nda ayni ve nakdi sosyal destek hizmetleri için yaklaşık 11 milyar 849 milyon lira öngörüldüğünü belirten Birer, faaliyet raporundaki gerçekleşen harcamanın 9 milyar 194 milyon lira olduğunu söyledi. Başlangıçta öngörülen bütçenin yaklaşık yüzde 78’inin kullanıldığını ifade eden Birer, iki tutar arasında 2 milyar 655 milyon liralık fark bulunduğunu belirtti.
Bu faaliyet başlığının yalnızca doğrudan nakit yardımları kapsamadığını hatırlatan Birer, “Hangi kalemlerde tasarruf yaptınız, hangi hizmetleri değiştirdiniz, hangi işleri ertelediniz? Bu farkın hesabını kendi performans hedefleriniz üzerinden verir misiniz?” diye sordu.
2026 yılının ilk altı aylık mali verilerini de değerlendiren Birer, İBB’nin Yoksullukla Mücadele ve Sosyal Yardımlaşma programına yaklaşık 12 milyar 711 milyon lira bütçe ayırdığını, haziran sonu itibarıyla harcamanın 3 milyar 887 milyon lira seviyesinde kaldığını söyledi. Bu programda bütçe gerçekleşme oranının yüzde 31 olduğunu belirten Birer, aynı dönemde belediyenin genel bütçe gerçekleşmesinin yüzde 29 olduğunu ifade etti.
Engellilerin Toplumsal Hayata Katılımı ve Özel Eğitim programında ilk altı aylık bütçe gerçekleşmesinin yüzde 7, Şehit Yakını ve Gaziler programında ise yüzde 11 olduğunu aktaran Birer, kasım ayı itibarıyla güncel harcama ve hizmet verilerinin Meclise sunulmasını istedi.
“100 bin anne adayına verilen sözün akıbeti ne oldu?”
İBB yönetiminin seçim döneminde açıkladığı sosyal yardım vaatlerini de gündeme getiren Birer, 2024 yılında 100 bin anne adayına beslenme paketi sözü verildiğini, Ekim 2026’da ise 2027 yılı için 50 bin anne adayını kapsayan yeni bir hedef açıklandığını söyledi.
“2024’te söz verdiğiniz 100 bin anne adayına hangi tarihte, kaç paket ulaştırdınız?” sorusunu yönelten Birer, tek asgari ücretle geçinen ailelere yıllık 10 bin lira pazar desteği vaat edildiğini de hatırlatarak, Nisan 2026’da başvuruları açılan desteğin hane başına tek seferlik 2 bin 500 lira olarak açıklandığını, 2027 yılı için duyurulan tutarın ise 5 bin lira olduğunu belirtti.
2025 yılı Sayıştay denetim raporuna da değinen Birer, raporun 90 numaralı bulgusunda sosyal yardım ödemelerinin aracılık hizmetine ilişkin tespitler bulunduğunu belirtti. Birer, 2025 yılında 2 milyar 725 milyon lirayı aşan nakdi yardımın ödeme ve aracılık hizmetinin ihale yapılmadan BELBİM ve özel bir banka üzerinden protokolle yürütüldüğünü, hak sahiplerince aynı gün çekilmeyen tutarların değerlendirilmesi sonucunda BELBİM’in yaklaşık 17 milyon 635 bin lira faiz geliri elde ettiğinin raporda belirtildiğini aktardı. İBB yönetiminin ödeme modelinin güvenli ve izlenebilir olduğunu savunduğunu hatırlatan Birer, Sayıştay’ın ise belediye şirketi üzerinden hizmet sunulmasının rekabet yükümlülüğünü ortadan kaldırmadığı yönünde değerlendirme yaptığını ifade etti.
“Sosyal yardımlarda ilk üç sırada ak partili belediyeler var”
İstanbul’daki 39 ilçe belediyesinin 2027 yılı bütçelerini de değerlendiren Birer, sosyal yardımları da kapsayan cari transferlere ayrılan bütçe payı bakımından ilk üç sırada AK Partili belediyelerin bulunduğunu, ilk 10 belediyenin ise 7’sinin AK Parti yönetiminde olduğunu söyledi. Birer, Pendik Belediyesinin bütçesinin yüzde 7,76’sını, Ümraniye Belediyesinin yüzde 6,70’ini ve Tuzla Belediyesinin yüzde 5,05’ini cari transferlere ayırdığını belirtti.
AK Parti döneminde İBB tarafından yürütülen sosyal yardım uygulamalarına da değinen Birer, 2018 yılında sosyal destek kartıyla 149 bin 251 aileye, eğitim yardımlarıyla 89 bin 574 öğrenciye ulaşıldığını hatırlattı.
