ABD ile İran arasında varılan anlaşmanın ardından küresel petrol piyasalarında düşüş hız kazandı. Hürmüz Boğazı’ndaki tanker trafiğinin yeniden artması ve arz endişelerinin azalmasıyla petrol fiyatları savaş öncesinden bu yana en düşük seviyesine gerilerken, ABD’de dizel fiyatı da mart ayından bu yana ilk kez galon başına 5 doların altına düştü.
ABD ile İran arasında sağlanan anlaşmanın ardından küresel enerji piyasalarında yaşanan normalleşme, petrol ve akaryakıt fiyatlarına da yansıdı. İran ile yaşanan gerilim sırasında hızla yükselen petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin yeniden canlanması ve arz endişelerinin azalmasıyla savaş öncesinden bu yana en düşük seviyesine geriledi. Bu gelişme, ABD’de dizel yakıt fiyatlarının da yaklaşık üç buçuk ay sonra ilk kez galon başına 5 doların altına düşmesini sağladı.
Hürmüz Boğazı’ndaki hareketlilik fiyatları aşağı çekti
ABD-İran anlaşmasının ardından Hürmüz Boğazı’nın yeniden güvenli şekilde kullanılacağına yönelik beklentiler, küresel petrol piyasalarında satış baskısını artırdı. MarineTraffic verilerine göre, dünyanın en kritik enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’ndaki tanker trafiği son 24 saatte iki katına çıkarak şubat ayının sonundan bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Boğazdaki hareketliliğin yeniden artmasıyla birlikte, savaş döneminde oluşan arz kesintisi endişeleri önemli ölçüde azalırken, küresel petrol fiyatları da ABD-İran çatışmasının başlamasından bu yana görülen en düşük seviyeye geriledi.
Ham petrol 70 doların altına düştü
ABD-İran Savaşı nedeniyle 120 doları aşan brent ham petrolde, anlaşmanın ardından düşüş devam ederken, bugün 70 doların altına inerek 69 dolardan işlem gördü.
ABD’de dizel fiyatı 3 ay sonra kritik seviyenin altına indi
Petrol fiyatlarındaki gerileme, ABD’deki akaryakıt fiyatlarına da yansıdı. Amerikan Otomobil Birliği (AAA) verilerine göre ülkede dizelin ortalama perakende satış fiyatı çarşamba günü galon başına 4,98 dolara düştü. Böylece dizel yakıt fiyatı, mart ayının ortasından bu yana ilk kez 5 doların altına gerilemiş oldu. Dizel fiyatı nisan ayında galon başına 5,69 dolarla zirveye çıkarken, ABD ile İran arasındaki savaş öncesinde ise ortalama 3,76 dolar seviyesinde bulunuyordu.
ABD’de benzin fiyatı 4 doların altına düştü
İran savaşı sürecinde, ABD genelindeki ortalama benzin fiyatı galon başına en yüksek 4,48 dolar seviyesini görmüştü. İki ülke arasındaki anlaşmanın sağlanması ile benzinin galon fiyatı ortalaması ülke genelinde 4 doların altın düşerek, 3,90 dolara satılmaya başladı. Savaş öncesi ise ülke genelinde benzinin galon fiyatı 2,90 ile 2,99 dolar arasında satılıyordu.
Savaş sürecinde maliyetler hızla yükselmişti
Çatışmaların başlamasıyla birlikte Hürmüz Boğazı’nın kapanabileceği endişesi, başta dizel olmak üzere enerji ürünlerinde sert fiyat artışlarına neden olmuştu. Körfez ülkelerindeki rafinerilerde üretilen yakıtların dünya pazarına ulaştırılmasında kritik öneme sahip olan boğazdaki risk, küresel tedarik zincirini olumsuz etkileyerek taşımacılık, enerji üretimi ve ısınma maliyetlerini artırmıştı. Son haftalarda ise tanker trafiğinin yeniden normale dönmesi, İran petrolüne yönelik bazı yaptırımların geçici olarak hafifletilmesi ve Washington ile Tahran arasındaki diplomatik temaslarda ilerleme kaydedilmesi fiyatların yeniden gerilemesinde etkili oldu.
Beyaz Saray maliyetleri düşürmek için ek adımlar attı
Enerji fiyatlarını kontrol altına almak amacıyla Beyaz Saray da çeşitli önlemleri devreye aldı. Bu kapsamda Jones Yasası’nın bazı hükümlerine geçici muafiyet sağlanırken, Stratejik Petrol Rezervi’nden piyasaya petrol satışı gerçekleştirildi. Buna rağmen uzmanlar, küresel petrol piyasasında arzın halen sıkı seyrettiğine dikkat çekiyor.
ABD’nin küresel piyasada giderek “son çare tedarikçisi” rolünü üstlenmesi nedeniyle ülkedeki dizel stoklarının mevsim normallerinin oldukça altında kaldığı belirtiliyor. Uzmanlar ayrıca, dünyanın önemli dizel ihracatçılarından Rusya’nın ihracatını yeniden kısıtlaması halinde küresel fiyatlar üzerinde yeni bir baskı oluşabileceği uyarısında bulunuyor.
Trump’tan benzin fiyatları için inceleme talimatı
ABD Başkanı Donald Trump ise benzin fiyatlarındaki düşüşün beklendiği kadar hızlı gerçekleşmediğini belirterek, Adalet Bakanlığı’na akaryakıt fiyatlarının incelenmesi talimatını verdi. Trump yönetimi, enerji maliyetlerindeki gerilemenin tüketiciye daha hızlı yansımasını hedeflediklerini açıkladı.
