ABD’de Yüksek Mahkeme, Başkan Donald Trump’ın doğumla vatandaşlığı sınırlayan başkanlık kararnamesini anayasaya aykırı bularak geçersiz kıldı.
Yüksek Mahkeme, göçmenlerin ve turistlerin ABD’de doğan çocuklarının ABD vatandaşı olmasını sınırlamaya yönelik başkanlık kararnamesini iptal etti. Yüksek Mahkeme yargıçları, 6’ya karşı 3 oyla doğumla vatandaşlık hakkı lehine oy kullandı. ABD Başkanı Trump’ın ikinci dönemindeki en büyük hukuki yenilgi olarak nitelendirilen karar ile Trump’ın ABD topraklarında doğan göçmen ve turistlerin çocuklarının otomatik olarak ABD vatandaşlığı kazanmasını engelleme girişimi reddedilmiş oldu.
Başyargıç John Roberts tarafından kaleme alınan kararda, ABD’de yasa dışı olarak ya da geçici statüyle bulunanların ABD’de doğan çocuklarının anayasa uyarınca “doğum anında vatandaş oldukları” ifade edildi. ABD Anayasası’nın 14. değişikliğinin iç savaşın ardından özgürlüğüne kavuşan ABD’de doğmuş eski kölelerin vatandaşlık meselesinin çözüme kavuşturulması için kabul edildiğini belirten Roberts, kararda, “Vatandaşlık, o zaman da insanların haklara sahip olması ve toplumumuza özgürce katılma hakkı anlamına geliyordu ve şimdi de aynı anlama geliyor. 14. değişikliği hazırlayanlar, bu vaadi, bu topraklarda özgür doğan her bireye genişletti” ifadelerini kullandı.
ABD’de doğan herkesi ABD vatandaşı olarak tanımlayan anayasanın yanlış yorumlandığını savunan Trump, ilgili maddenin sadece kölelerin çocuklarının vatandaşlık probleminin çözümü için kabul edildiğini fakat günümüzde düzensiz göçmenler ve çocuklarına ABD vatandaşlığı almak için ABD’de doğum yapan turistler tarafından istismar edildiğini ileri sürüyordu.
Diğer yandan ülkenin en üst yargı organındaki dokuz yargıç, ABD’nin 150 yıllık yargı içtihadını tersine çevirmeye ve uzun süredir yürürlükte olan federal yasalar ile ABD Anayasası’nın ilgili değişikliğini yeniden yorumlamaya yanaşmadı.
“Ülkemiz için çok kötü”
ABD Başkanı Trump, karara ilk tepkiyi sosyal medya hesabı üzerinden paylaştığı açıklama ile gösterdi. Trump, “Bu, ülkemiz açısından son derece üzücü bir durum. Fakat, bu süreçte de ortaya çıktığı üzere, bunu Başkan’ın desteğiyle Kongre’de çıkarılacak bir yasayla kolaylıkla telafi edebiliriz. Uzun ve karmaşık bir anayasa değişikliğine lüzum yok. Kongre, ülkemiz için maliyetli ve adaletsiz olan doğumla vatandaşlık uygulamasına son vermek için çalışmalara derhal bugün başlamalıdır. Kendilerine tam ve şartsız destek vereceğim” dedi.
Kararı “Çin’in zaferi” olarak nitelendirdi
Trump, sosyal medya hesabındaki bir diğer paylaşımda ise mahkemenin kararını alaycı bir dille “Çin’in zaferi” olarak nitelendirdi. Trump, “Çin Devlet Başkanı Xi ve büyük ülkesi Çin’i doğumla vatandaşlık konusundaki devasa zaferleri vesilesiyle kutlamak istiyorum” dedi.
