Rize’ye gelen öğrenciler ‘Atmacacılık kültürü’ ile tanıştı
Rize’de, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi’nde (RTEÜ) düzenlenen ‘Atmaca Şenliği’ renkli görüntülere sahne oldu. Kent dışından gelen öğrenciler, usta eğiticilerin eşliğinde atmacaları yakından görme ve tanıma fırsatı yakaladı.
RTEÜ bünyesinde faaliyet gösteren Türk Halk Bilimi Topluluğu öncülüğünde beş öğrenci topluluğunun iş birliğiyle bölgenin kadim kültürel miraslarından atmacacılığı tanıtmak amacıyla ‘Atmaca Şenliği’ düzenlendi. Rize’de asırlardır yaşatılan atmacacılık geleneğinin sürekliliğini sağlamak ve bu köklü kültürü genç nesillere aktarmak amacıyla düzenlenen şenlikte, bölgedeki usta atmacacılar üniversite öğrencileriyle buluştu. Katılımcılar, usta eğiticilerin eşliğinde atmacaları yakından görme ve tanıma fırsatı yakaladı.
Organizasyonun sorumlularından Türk Halk Bilimi Yüksek Lisans Öğrencisi Zeynep Kürkçü, Rize ve Artvin illerinden gelen atmaca ustalarını misafir ettiklerini dile getirerek, “Etkinliğimizde Artvin ve Rize’nin ilçelerinden atmacacılarımız bizlerle birlikteydiler. Öncelikle dernek başkanlarımız konuşmalarını yaptılar ve bize atmacacılık kültürünün geçmişiyle ilgili, şu anda günümüzde nasıl ilerlediğiyle ilgili, bu kültürün nasıl bir sevgi olduğuyla ilgili bilgiler verdiler. Sonrasında yine dernek üyelerimizden bir tanesi kola çağırma gösterisi yaptı” dedi.
Birçok öğrencinin atmaca ile ilk kez karşılaştığını ve çok olumlu tepkiler aldıklarını söyleyen Kürkçü, “Çok güzel tepkiler aldık. Başta inanamadılar. ’Gerçekten atmaca gelecek mi?’ diye soranlar oldu. ’Evet’ dedik, ’Gerçekten atmaca gelecek’. Şimdi üniversitemize çok çeşitli şehirlerden öğrenciler geldiği için atmacayla çok bir haşır neşirlikleri yok. Yani yüzde 90’ı belki de ilk defa bugün burada atmacayla temasta bulundular. Onlar için de çok güzel deneyimler oldu. Çok güzel geri dönüşlerimiz oldu. Çok keyifli bir etkinlik oluyor şu anda. Bizler de çok mutluyuz bu kültürü yeniden yaşattığımız için” ifadelerini kullandı.
“Atmacacılık bölgede büyük bir aşk”
Rize’nin kadim kültürü atmacacılığı gelecek nesillere yaymayı hedeflediklerini dile getiren Dr. Öğr. Üyesi Gül Yılmaz Çal ise, “Bugün bu organizasyonu Türk Halk Bilimi Topluluğu öncülüğünde beş topluluk hep birlikte gerçekleştirdik. Amacımız atmacacılık geleneğini, Rize’de sürdürülen bu geleneğin daimiliğini sağlamak ve genç nesillere aslında bu bilgiyi aktarmak. Bu nedenle de hem atmacacılarımızı çağırıp, hem onlar eşliğinde atmacalarımızı göstererek gençlerin bu geleneğe sahip çıkmasını amaçladık” dedi.
Atmacacılığın bölgede büyük bir aşk olduğunu kaydeden Çal, “Öncelikle büyük bir aşk burada atmacacılık. Pek çok atmacacıyla görüştüm. Büyük bir aşkla bağlılar. Hatta bazı atmacacıların eşleri kumaları olarak görüyorlar atmacaları. Evlerinde onlara özel bir yer ayrılıyor. Bu şekilde geleneği devam ettiriyorlar ve bu da bana çok cazip geldi. Danaburnu böceğinin avıyla başlayan ve sonrasında ğaço kuşunun avıyla devam eden ve atmacanın avlanmasıyla. Eskiden aslında burada birazcık et ihtiyacını karşılamak için atmacacılık yapılıyormuş. Daha sonradan bu et ihtiyacı günümüzdeki şartlar gereği ortadan kalkmış ama bu bir aşk olarak devam etmiş. Şu an sadece aslında bir av geleneğinden ziyade bence bir aşk bu. Yani av bile amaç değil. Yani oradaki av evet, belki tatmin ediyor atmacacıyı ama atmacayla kurulan ilişki çok daha önemli bence burada insanlar için” şeklinde konuştu.
“Rize’nin iki önemli simgesi var; bir çay, bir de atmaca”
Fındıklı Geleneksel Atmacacılık Derneği Başkanı Hüseyin Uzunhasanoğlu ise, atmacacılık kültürünü Rize dışından gelen öğrencilere tanıtma fırsatı bulduklarını dile getirerek, “Dışarıdan gelen misafir öğrencilerimize bizim geleneksel kültürümüz olan atmacayı tanıtmak için geldik. Bizim için çok önemli bir konu, gurur verici bir konu bu. Kültürümüzü Türkiye’nin çeşitli yerlerinden gelen öğrencilerimize tanıtma fırsatı bulduk. Zaten Rize’nin iki önemli simgesi var; bir çay, bir de atmaca. Hem Çaykur Rizespor’un simgesi atmaca, Rize’nin simgesi atmaca. Rize’ye gelince ilk bizi karşılayan atmacadır. Bu kültürümüzü devam ettireceğiz” dedi.
Öte yandan, ismini Rize’nin kadim kültüründen alan 40 yaşındaki Atmaca Aksu şenliğe damgasını vurdu. Büyük bir geleneğin ismini kendi ismi olarak taşımaktan gurur duyduğunu ifade eden Aksu, “Büyüklerimizin Atmaca ismi vardı, bize takdim ettiler, biz de Atmaca ismini kullanıyoruz. Niye duymayayım ki, duymasam burada ne işim var? Seviyoruz. O da bizi seviyor, yanımızda duruyor zaten” dedi.
İsmini duyanların şaşırdığını söyleyen Aksu, isminin Atmaca olmasının Kartal, Şahin isimleri kadar normal olduğunu ve çocuklara Atmaca isminin verilebileceğini kaydederek, “Tepki çok veriyorlar, şaşırıyorlar ’Atmaca ismi olur mu?’ diye ama sonuçta kuş ismi dedikleri zaman Kartal da var, Şahin de var. Niye Atmaca olmasın ki? Sonuçta Rize kültürü, çocuklarımıza Atmaca adını da verebiliriz. Bunda problem yok yani. Yeter ki sevsinler. Şu anda adımızla kültürü yaşatıyoruz. Adımız Atmaca, kuşun adı atmaca. Doğa, Rize, buyursun gelsin herkes, görsün atmacayı” şeklinde konuştu.
