Mezar taşları konuşacak: Unutulmuş tarihleri ortaya çıkacak

Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen “Türk-İslam Dönemi Mezar Taşları ve Kitabeleri Ulusal Envanter Projesi” kapsamında Tekirdağ’da kapsamlı saha çalışması başlatıldı.

Kent genelindeki mezarlıklarda sürdürülen çalışmalarda, Türk-İslam döneminden günümüze ulaşan mezar taşları ve kitabeler tek tek inceleniyor. Tarihi eser niteliğindeki taşlar fotoğraflanarak kayıt altına alınırken, üzerlerindeki yazılar ve diğer bilgiler dijital ortamda belgeleniyor.

Toplanan verilerin, Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesindeki Müze Ulusal Envanter Sistemi’ne aktarılmasıyla Tekirdağ’daki tarihi mezar taşlarının ulusal ölçekteki envanter çalışmalarına dahil edilmesi hedefleniyor.

“Geçmişte yaşayan insanların izlerini ortaya çıkarıyoruz”

Proje kapsamında Tekirdağ’da yürütülen çalışmalara ilişkin bilgi veren Kültür ve Turizm Bakanlığı Proje Koordinatörlüğü’nde görevli arkeolog İlkay İlgin, çalışmaların temel amacının Osmanlı ve İslam dönemlerinden kalan mezar taşları ile mezarlık alanlarını kayıt altına almak olduğunu söyledi.

İlgin, yalnızca mezar taşlarının değil, kitabelerin de ayrıntılı biçimde belgelendiğini belirterek elde edilen verilerin ulusal sisteme aktarıldığını ifade etti.

Projenin Türkiye genelinde kapsamlı bir tarih envanteri oluşturmayı amaçladığını aktaran İlgin, ilerleyen yıllarda çalışmaların Balkanlar ve Orta Asya’ya kadar genişletilmesinin planlandığını kaydetti.

Tahrip olan mezar taşları da kayıt altına alınıyor

Çalışmaların 2024 yılında başladığını belirten Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ökkeş Narinç ise Tekirdağ ekibinin yaklaşık iki yıllık hazırlık sürecinin ardından projeye dahil olduğunu söyledi.

Tekirdağ’daki mezarlıklarda bulunan tarihi mezar taşlarının incelendiğini aktaran Narinç, taşların kimlere ait olduğunun belirlenmesi ve üzerlerindeki bilgilerin kayıt altına alınmasıyla kentin geçmişine ilişkin önemli bir arşiv oluşturulacağını ifade etti.

Saha çalışmaları sırasında bazı mezar taşlarının zaman içerisinde zarar gördüğünün de belirlendiğini dile getiren Narinç, tarihi taşların korunması konusunda yerel yönetimlerle iş birliği yapılacağını söyledi.

Narinç, “Belediyelerimizin desteğiyle bunları ayağa kaldırıp tarihi hafızayı gelecek nesillere taşımak istiyoruz.” dedi.

17 kişilik ekip 6 yıl boyunca çalışacak

Tekirdağ’daki saha çalışmaları, Tekirdağ İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü ile Doç. Dr. Ökkeş Narinç başkanlığındaki 17 kişilik ekip tarafından yürütülüyor.

Yaklaşık 6 yıl sürmesi planlanan proje kapsamında Tekirdağ’ın farklı ilçelerinde ve mezarlıklarında bulunan tarihi mezar taşlarının tespit edilmesi, belgelenmesi ve envantere kazandırılması amaçlanıyor.