Gazeteci Yazar Aslan Değirmenci tarafından kaleme alınan ve yapay zekanın medyaya etkisini ve sonuçlarını tartışmalı bir şekilde ele alan ‘Sentetik Medya’ adlı kitap, raflarda yerini aldı.
Gazeteci Yazar Değirmenci’nin son kitabı olan ve Çıra Yayınları etiketiyle tüm raflarda yerini alan ‘Sentetik Medya’ isimli yeni kitap, yapay zekanın medyaya etkisini ve sonuçlarını tartışmalı bir şekilde ele alıyor. Dijital dönüşümün hızı medya sektöründe yeni bir kırılma noktasını işaret ederken, Değirmenci’nin kitabı bu dönüşümün hem teknolojik hem de sosyolojik sonuçlarını kapsamlı biçimde ele alıyor. Kitap; medyanın tarihi ile birlikte internet teknolojilerinin gelişimi ve günümüz yapay zekâ etkisini ele alıyor. Çalışma, internet TV’nin klasik yayıncılık üzerindeki etkilerini somut verilerle ortaya koyuyor. 2020’lerden itibaren hızlanan platformlaşma sürecinin, bireysel yayıncılık, influencer ekonomisi ve yapay zekâ tabanlı içerik üretimiyle birleşerek ‘yeni medya sınıfı’ oluşturduğu belirtiliyor.
Mekansız içerik dönemi
Değirmenci; artırılmış gerçekliğin haber, belgesel ve spor yayıncılığında veri katmanlarını görünür kıldığını, sanal gerçekliğin ise içerik üretiminde yeni bir ‘mekânsız stüdyo’ anlayışı ortaya çıkardığını vurguluyor. Kullanıcı artık ’uzaktan izleyen’ değil; içeriğin içine giren, etkileşim kuran ve kendi akışını belirleyen bir katılımcıya dönüşüyor.
Küresel sistemin etkisine dikkat
Kitabın dikkat çeken bölümlerinden biri ise İçerik Güvenliği – Deepfake – Sentetik Medya üçgeni. Değirmenci, Çin başta olmak üzere bazı ülkelerde yapay spiker ve otomatik haber merkezlerinin rutinleştiğine dikkati çekiyor. Bu durumun hem fırsat hem de manipülasyon riski taşıdığını belirtiyor. Çok uluslu ve uluslararası şirketlerin, manipülasyon ve içeriklerin sunumundan çok gerçekliğine ilişkin bu alana yoğunlaşmaları da kitapta yer alıyor.
Gerçek ve sahte içerikler için uyarı
Kitap da ayrıca yapay zekâ ve sentetik medyanın terör örgütleri tarafından kullanımına özel bir parantez açılıyor. Değirmenci, örgütlerin propaganda, psikolojik harp ve algı yönetimi amacıyla deepfake videolar, yapay zekâ destekli sahte konuşmaları ve otomatik içerik üretim ağlarını kullanıldığına ilişkin uyarılarda bulunuyor. Bu noktada “sentetik içerik” ile “gerçek bilgi” arasındaki ayrımın yalnızca teknolojik değil, etik, hukuki ve güvenlik temelli bir mesele hâline geldiği vurgulanıyor. Yazar, devletler, medya kuruluşları ve küresel teknoloji şirketleri arasında geliştirilecek ortak doğrulama mekanizmalarının, yeni medya çağında hem toplumsal güvenin korunması hem de dijital terörle mücadele açısından kritik öneme sahip olduğunun altını çiziyor.
