Konya’nın Karapınar ilçesinde buğday hasadının ardından evlerde kışlık bulgur hazırlığı başladı. Yüzyıllardır Anadolu’da sürdürülen bulgur kaynatma geleneği, Ağustos ve Eylül aylarında Karapınar’da da yaşatılıyor.
Hasat döneminin sona ermesiyle birlikte ilçedeki birçok aile, kışlık ihtiyaçlarını karşılamak ve elde ettiği bulgurun bir bölümünü satmak amacıyla kazanları kurarak bulgur kaynatmaya başladı. Zahmetli olduğu kadar maharet de isteyen bulgur yapımı, Karapınar’da geleneksel yöntemlerle sürdürülüyor.
Buğday saatlerce kaynatılıyor
Bulgur yapımının ilk aşamasında buğdaylar özenle yıkanıyor. Yıkanan buğdayların suyu süzüldükten sonra büyük kazanlara dolduruluyor. Ocakların üzerine yerleştirilen kazanlarda buğdaylar, yüksek ateşte yaklaşık 2-3 saat kaynatılıyor. İyice pişen ve kıvamına gelen buğdaylar ocaktan alınarak kurutulmak üzere geniş ve düz zeminlere seriliyor. Karapınar’da özellikle evlerin damları ve uygun alanlar kurutma işlemi için kullanılıyor. İnce bir tabaka halinde serilen buğdaylar, ara ara karıştırılarak daha hızlı ve eşit şekilde kurumaları sağlanıyor.
Günlerce kuruması bekleniyor
Oldukça zahmetli olan bulgur hazırlığında kaynatma işleminin ardından kurutma aşamasına geçiliyor. Serilen buğdayların hava şartlarına bağlı olarak yaklaşık 3-4 gün içerisinde tamamen kuruması bekleniyor. Kuruduğundan emin olunan buğdaylar daha sonra tek tek kontrol edilerek ayıklanıyor. Bu aşamada buğdayın içerisinde bulunan taş, saman ve diğer yabancı maddeler temizleniyor.
“Hem evimizde tüketiyoruz hem de satıyoruz”
Uzun yıllardır bulgur kaynattığını belirten Ali Pektaşlı, geleneksel yöntemi sürdürdüklerini ifade etti. Pektaşlı, “Yıllardır kazan kazan bulgur kaynatıyoruz. Hem evimizde tüketiyoruz hem de satıyoruz. Karapınar dışından birçok yere kargo ile gönderiyoruz. Karapınar’ın bulgurları çok lezzetli” dedi.
Değirmenlerin yerini fabrikalar aldı
Temizlenen buğdaylar, bulgur haline getirilmek üzere çekiliyor. Geçmişte mahallelerde bulunan değirmenlerde gerçekleştirilen bu işlem, günümüzde bu değirmenlerin eski işlevini kaybetmesi nedeniyle daha çok un ve tahıl işleme fabrikalarında yapılıyor. Çekilen bulgur, kullanım amacına göre pilavlık veya köftelik olarak hazırlanıyor. Bazı aileler ise elde ettikleri bulguru doğrudan evlerinde tüketiyor.
