Aydın’ın Didim ilçesinde gerçekleştirilen Didyma 5. Uluslararası Akdeniz Edebiyat Günleri, Türkiye ve farklı ülkelerden çok değerli yazarları, akademisyenleri, siyasetçileri, sanatçıları ve düşünce insanlarını Didim’de buluşturdu.
Didim Belediyesi ve Livaneli Vakfı iş birliğiyle düzenlenen Didyma 5. Uluslararası Akdeniz Edebiyat Günleri, ikinci gününde gerçekleştirilen konferans programları ve kültür-sanat etkinlikleriyle tamamlandı. Düzenlenen etkinlikte, yurt içinden ve yurt dışından çok değerli yazarlar, akademisyenler, siyasetçiler ve düşünce insanları bir araya geldi. İki gün boyunca gerçekleştirilen etkinliklere siyasi parti temsilcileri, eski Didim Belediye Başkanı Mehmet Soysalan katıldı. Etkinliğin ilk gününde ayrıca, 20 Haziran’da 80. yaşına giren Yazar ve Besteci Zülfü Livaneli’nin doğum günü de Apollon Tapınağı’nın tarihi atmosferinde kutlandı.
Konferans programının açılış konuşmasını gerçekleştiren Didim Belediye Başkanı Hatice Gençay, Didim ve Miletos coğrafyasının insanlığın düşünce, bilim ve demokrasi serüvenine yön veren bir uygarlık coğrafyası olduğunu ifade etti. Bilgiye erişimin arttığı günümüzde düşünce özgürlüğü, oluşturuculuk, kültürel çoğulculuk ve demokrasi üzerine yeniden düşünmeye ihtiyaç duyulduğunu vurgulayan Didim Belediye Başkanı Hatice Gençay, Didim’in özgür düşüncenin buluştuğu ortak bir tartışma zeminine ev sahipliği yapmasından duyduğu memnuniyeti dile getirdi.
Yazar ve Besteci Zülfü Livaneli, düşünce, üretim ve demokrasi kavramlarının birbirinden ayrı değerlendirilemeyeceğini belirterek, düşüncenin üretimin ve oluşturuculuğun temelini oluşturduğunu söyledi. Düşünce özgürlüğünün korunmasının önemine dikkat çeken Livaneli, insanlığın tüm zorluklara rağmen yolunu bulmaya devam edeceğini ifade etti.
Eski Dışişleri Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Murat Karayalçın, demokrasinin yalnızca seçim süreçlerinden ibaret olmadığını belirterek, halkın karar alma süreçlerine doğrudan katılımını esas alan demokratik modellerin güçlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Etkinliğe video mesajıyla katılan Yunanistan eski Başbakanı George Papandreou, düşünce, oluşturuculuk ve demokrasinin birbirinden ayrılmaz kavramlar olduğunu ifade ederek, demokrasinin korunması gereken bir anıt değil, her gün yeniden üretilen yaşayan bir pratik olduğunu vurguladı.
İspanyol entelektüel ve yayıncı Joan Tarrida, Akdeniz ülkeleri arasındaki kültürel etkileşimin artırılması gerektiğine dikkat çekerek, kültürel çeşitliliğin korunmasının ortak geleceğin inşası açısından büyük önem taşıdığını söyledi.
Çek romancı Monika Zgustova, savaş, sürgün ve baskı dönemlerinde edebiyatın insan onurunu, sevgiyi ve umudu koruyan güçlü bir araç olduğunu vurguladı.
Turizmci ve Eski Turizm Bakanı Bahattin Yücel, Didim ve çevresinin bütün insanlığın ortak kültürel mirası olduğunu belirterek, akıl, gözlem ve bilimin bu topraklarda insanlık tarihine yön veren bir düşünce geleneği oluşturduğunu ifade etti.
Dil Bilimci Prof. Dr. Onur Bilge Kula, Anadolu’nun dünya düşünce tarihinin temel kaynaklarından biri olduğunu belirterek, dilin düşüncenin, kültürün ve toplumsal gelişimin taşıyıcısı olduğunu söyledi.
Felsefe Profesörü ve Yazar Prof. Dr. Doğan Göçmen, Miletos düşüncesinin insanlığın ortak aklının temellerinden biri olduğunu ifade ederek, özgür ve demokratik toplumların sorgulayan bireylerle mümkün olabileceğini vurguladı.
Didyma V. Uluslararası Akdeniz Edebiyat Günleri’nin kapanış programı, Didim Amfi Tiyatro’da gerçekleştirildi. Program öncesinde Didim Belediyesi tarafından hazırlanan Didim tanıtım filmi katılımcılarla buluşturulurken, gazeteci-yazar Nebil Özgentürk’ün “Livaneli: Bir İnsanın ve Bir Ülkenin Hikâyesi” belgeseli de Ege Bölgesi’nde ilk kez Didim’de gösterildi.
Kapanış programında konuşan Didim Belediye Başkanı Hatice Gençay, düşünce özgürlüğü, oluşturucu üretim ve demokratik değerlerin birbirinden ayrılmaz olduğuna dikkat çekerek, “Düşünce özgürlüğü, oluşturucu üretim, demokratik değerler birbirinden ayrılamaz. Biz bu değerlere sahip çıkmaya devam edeceğiz” dedi.
Program kapsamında Murat Karayalçın, Şule Bucak, Joan Tarrida, Monika Zgustova, Bahattin Yücel, Prof. Dr. Doğan Göçmen ve Prof. Dr. Onur Bilge Kula’ya katkılarından dolayı plaket takdim edildi. Program sonunda tüm konukların katılımıyla aile fotoğrafı çekimi gerçekleştirildi.
Oyuncu Engin Hepileri’nin anlatımıyla gerçekleştirilen Müzikli Seyirlik ve Plaket Töreni’nde, Ferhat Livaneli Orkestrası eşliğinde Betty Harlafti, Erdem Şimşek, Koray Polat ve Mehmet Yenigün sahne aldı. Müzik ve edebiyatın iç içe geçtiği program, sanatseverlere unutulmaz bir gece yaşattı.
Türkiye ve farklı ülkelerden yazarları, akademisyenleri, sanatçıları, siyasetçileri ve düşünce insanlarını Didim’de bir araya getiren etkinlik, iki gün boyunca düşüncenin, edebiyatın, sanatın ve demokrasinin ortak dilinde önemli tartışmalara ev sahipliği yaptı. Didim Belediyesi ve Livaneli Vakfı iş birliğiyle düzenlenen etkinlik, Miletos’tan günümüze uzanan düşünce geleneğinin izinde; özgür düşüncenin, kültürel çoğulculuğun, birlikte yaşama kültürünün ve kalıcı barış idealinin önemini bir kez daha ortaya koydu.
