Kartal Belediyesi ve İstanbul Anadolu Yakası Bosna Sancak Derneği tarafından, 11 Temmuz 1995’te Bosna-Hersek’in doğusunda yer alan Srebrenitsa’da yaşanan ve 8 binden fazla Boşnak sivilin katledildiği soykırımın 30’uncu yıl dönümünde anlamlı bir anma programı gerçekleştirildi.
Tören, Kartal Meydanı’nda bulunan ve Gürcü heykel sanatçısı Jhon Gogaberishvili tarafından yapılan Srebrenica Boşnak Soykırımı Anıtı önünde düzenlendi. Program kapsamında anıta karanfil bırakılırken, katledilen masum siviller saygı ve hüzünle anıldı. Öte yandan, insanlık tarihinin en büyük utançlarından olan olayın unutulmaması ve bir daha tekrarlanması amacıyla da katılımcılardan imza toplandı. Gerçekleştirilen tören vesilesi ile Srebrenitsa’da yaşanan insanlık trajedisi bir kez daha hafızalarda tazelendi.
“Bu acıyı unutmamak ve unutturmamak için buradayız”
Törende konuşan Kartal Belediyesi Başkan Vekili Olcay Özgön, Srebrenitsa’da yaşananların sadece Boşnak halkına değil, tüm insanlığa karşı işlenmiş büyük bir soykırım olduğunu vurguladı. Özgön yanı sıra, Birleşmiş Milletler tarafından güvenli bölge ilan edilmesine rağmen, 8 binden fazla masum insanın Sırp güçleri tarafından katledildiğini hatırlattı. Konuşmasında barış ve adalet vurgusu yapan Özgön, “Bu tür katliamların bir daha yaşanmaması için geçmişi unutmadan, gelecek kuşaklara barışı, kardeşliği ve birlikte yaşam kültürünü miras bırakmalıyız. Bugünkü anma, bir yas günü olmanın ötesinde; insan haklarına olan inancımızın ve dayanışma duygularımızın bir ifadesidir. Kartal Belediyesi olarak, Bosna ve Sırbistan’da Boşnak kardeşlerimizin yoğun olarak yaşadığı bölgelerde kardeş belediyelerimiz bulunmaktadır. Bu bölgelere her yıl yaptığımız ziyaretlerle, bu acıları yerinde hissederek kardeşlerimizle birlikte yaşıyoruz. 2017 yılında, Belediyemiz ve Anadolu Yakası Bosna Sancak Derneği ile birlikte bu anmayı düzenlemeye başlayarak Türkiye’de bu acıyı daha geniş kitlelere ulaştırdık ve hafızalarda yer etmesine öncülük ettik. 2017 yılında yapımını tamamladığımız bu anıt, her yıl bizleri bir araya getiriyor ve her yıl düzenlediğimiz anmalarla bu acıyı hafızalarımızda yaşatıyoruz” şeklinde konuştu.
Srebrenitsa’da hayatını kaybedenlerin aziz hatırası önünde saygıyla eğildiklerini belirten Özgön, bu acının tüm insanlığın ortak vicdan yarası olduğunu ve ancak adaletle iyileştirilebileceğini dile getirdi. Özgön konuşmasını, “Kartal Belediyesi olarak adalet, hakikat ve insanlık onurunu savunmaya devam edeceğiz. Srebrenitsa gibi katliamların bir daha yaşanmaması için hep birlikte mücadele etmeliyiz,” sözleriyle tamamladı.
“Srebrenitsa yalnızca geçmişin değil, insanlığın dersidir”
Törende konuşan Anadolu Yakası Bosna Sancak Derneği Başkanı Erdoğan Erden Muriç ise, Uluslararası toplumun bu süreçteki sessizliğini ve yetersizliğini eleştirerek, Srebrenitsa’nın yalnızca geçmişte kalmış bir trajedi değil; benzer acıların tekrar yaşanmaması adına kolektif hafızada canlı tutulması gereken bir ders olduğunu ifade etti. Adaletin hâlâ tam anlamıyla sağlanamadığını dile getiren Erden, bu tür anma programlarının bir yas günü olmanın ötesinde; barış, insan hakları ve toplumsal farkındalık adına bir bilinçlenme ve dayanışma çağrısı olduğunu söyledi ve konuşmasını, Srebrenitsa’da hayatını kaybedenleri rahmetle anarak ve programa katılan herkese teşekkür ederek sonlandırdı.
Anma programına, Kartal Belediye Başkanı Gökhan Yüksel’i temsilen Başkan Vekili Olcay Özgön, Kartal Belediyesi Başkan Yardımcısı Adem Uçar, Atatürkçü Düşünce Derneği Genel Başkanı Mustafa Hüsnü Bozkurt, Bosna Hersek Federasyonu İstanbul Başkonsolosu Dragan Mihalijevic, Anadolu Yakası Bosna Sancak Derneği Başkanı Erdoğan Erden Muriç, Kartal Belediyesi Meclis Başkan Vekili Özlem Bulut, meclis üyeleri, birim müdürleri, siyasi partilerin il ve ilçe temsilcileri ile yöneticileri, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Turizm Platformu ve STK Koordinatörlüğü temsilcileri, Birleşik Emekliler Sendikası üyeleri ile çok sayıda Rumeli-Balkan derneği temsilcisi katıldı.
Srebrenitsa: Avrupa’da hukuken tanınmış ilk soykırım
Yugoslavya İç Savaşı sırasında Sırp komutan Ratko Mladiç liderliğindeki Bosna Sırp ordusunun gerçekleştirdiği Krivaya ’95 Harekâtı sonucunda, Temmuz 1995’te Srebrenitsa’da en az 8.372 Boşnak sivil sistematik şekilde öldürüldü. Bu vahşet sırasında kadınlar ve küçük yaştaki çocukların da katledildiği, resmi belgelerle ortaya kondu. Katliam, yalnızca Sırp ordusu tarafından değil; aynı zamanda “Akrepler” adıyla bilinen Sırbistan özel güvenlik güçlerinin katılımıyla gerçekleştirildi. Birleşmiş Milletler tarafından “güvenli bölge” ilan edilen Srebrenitsa’da konuşlu 400 kişilik Hollanda barış gücü birliği ise bu insanlık suçunu engelleyemedi.
Srebrenitsa Katliamı, II. Dünya Savaşı’ndan bu yana Avrupa’da yaşanan en büyük toplu insan kıyımı olmasının yanı sıra, Avrupa’da hukuken soykırım olarak tanınan ilk olaydır.
