İzmir’deki kuraklık tehlikesi Türkiye’nin kışlık tarım ürünleri için önemli bir tehdit oluşturuyor. Barajlardaki suyun yüzde 75’inin tarımda kullanıldığını belirten Prof. Dr. Doğan Yaşar, “İzmir, bugün Türkiye’nin yaklaşık yüzde 60 kışlık sebzesinin sağlandığı yer. Üç günde bir duş alırsın sorun değil ama tarım çok önemli. Tarımda suyumuz kalmadı. Çok acil tedbirler almamız şart” dedi.
İzmir’de sonbahar ve kış aylarında beklenen yağışların gerçekleşmemesi, kentte ciddi bir kuraklık tehlikesini beraberinde getirdi. Kuraklıktan en çok etkilenen kaynaklardan biri de kentin en büyük su rezervi olan Tahtalı Barajı oldu. Barajdaki su seviyesi yüzde 8’e kadar geriledi. Yaşanan su sıkıntısı nedeniyle İzmir genelinde planlı su kesintileri bu geceden itibaren uygulanmaya başlanacak. Yetkililer, suyun tasarruflu kullanılmasına yönelik çağrılarını yinelerken uzmanlar ise içme suyundan çok tarımsal sulama açısından riskin daha büyük olduğuna dikkat çekiyor.
İzmir genelinde yaşanan bu kuraklığın yıllar öncesinden beklendiğini söyleyen Türkiye Bilimler Akademisi Çevre, Biyoçeşitlilik ve İklim Değişikliği Çalışma Grubu Üyesi Prof. Dr. Doğan Yaşar, “Çok uzun yıllar önce de söyledik. 2020 yılında da demiştim ki ‘Bakın, kuraklık geliyor; su için B ve C planlarını yapalım.’ Şimdi kuraklıktan bahsedince insanların aklına hemen kullanma suyu geliyor. Hayır, benim için kullanma suyu önemli değil. Üç günde bir duş alırsın, üç günde bir su gelir, yeter. Ama tarım çok önemli. Tarımda suyumuz kalmadı. Asıl sorunumuz burada. Şu anda yalnızca İzmir değil, bütün Batı Anadolu’da barajlar boş. Hem kullanma suyu barajları hem tarım hem de enerji barajları boş durumda. Asıl tehlike burada yatıyor. İzmir, bugün Türkiye’nin yaklaşık yüzde 60 kışlık sebzesinin sağlandığı yer. Bu nedenle suları çok dikkatli kullanmamız gerekiyor. Çok acil tedbirler almamız şart” ifadelerini kullandı.
Yaşar: “İzmir su fakiri”
İzmir’de kişi başı su tüketiminin Türkiye ortalamasının altında olduğunu ifade eden Prof. Dr. Yaşar, “İzmir’in kişi başı yıllık su potansiyeli 600 metre küp. Türkiye ortalaması ise 1.340-1.400 metre küp civarındadır. Su fakirliği sınırı 1.000 metre küp. Bu da demek oluyor ki, İzmir fakir değil, su açısından fakirlerin de fakiridir. Bu nedenle suyun çok çok dikkatli kullanılması gereken en önemli illerden biridir. Bugünkü kullanma suyu sorunu benim için büyük bir sorun değil. Asıl sorun tarımda ve enerjideki sudur. Bu nedenle bir an önce tüm önlemler alınmalıdır. Yapılabilecek her yere baraj yapılmalıdır. Örneğin, Çamlı Barajı hala altın madeni nedeniyle bekletiliyor. Oysa orası 300 bin kişiye su sağlayacak bir barajdır. Yer altı barajları ve göletler de yapılmalıdır” diye ekledi.
“Her sert kurak dönemin ardından güzel bir yağışlı dönem gelir”
Geçmiş dönemler de olan kuraklıkların ardından her zaman bol yağışın geldiğini vurgulayan Yaşar sözlerini şu şekilde noktaladı: “Eylül’den sonra biraz yağış bekliyorum. Hatta güzel bir yağış bekliyorum. Çünkü her sert kurak dönemin ardından güzel bir yağışlı dönem gelir. Örneğin 2008 yılı son 60 yılın en kurak yıllarından biriydi. 2009 ise son 100 yılın en yağışlı yıllarından biri oldu. Doğa kendini dengeler. Doğada rastgelelik yoktur. Örneğin 1970-1979 yılları arasındaki 10 yıllık süreçte ortalama yağış miktarı 609 kg’dır. 2010-2019 arasındaki süreçte ise bu miktar 630 kg’dır. Yani uzun vadede yağışlar çok fazla değişmez. Şu an kuraklık yaşanıyorsa, son 2-3 yılın ardından yağışlı bir dönemin gelmesini beklemek doğaldır.”
