Dijital dünyada çocukların ve gençlerin en çok vakit geçirdiği alanlardan biri olan online oyunlar, sanılandan çok daha güçlü bir etkiye sebep oluyor. Uzmanlara göre bazı çevrim içi oyunlar, beyinde salgılanan dopamin miktarı açısından uyuşturucuyu bile geride bırakabiliyor.
Yapılan değerlendirmelerde, uyuşturucu kullanımının dopamin seviyesini yaklaşık yüzde 220 oranında artırdığı, özellikle sürekli ödül ve rekabet sistemi üzerine kurulu online oyunların ise bu oranı yüzde 300’e kadar çıkarabildiği ifade ediliyor. Bu durum, oyunların çocuklarda neden bu kadar bağımlılık yaptığını açıklayan en önemli faktörlerden biri olarak gösteriliyor.
Uzmanlar, özellikle “sonsuz döngü” mantığıyla çalışan oyunların riskine dikkat çekiyor. Bu tür oyunlarda net bir başlangıç ve bitiş noktası bulunmuyor. Oyuncular sürekli yeni ödüller, görevler ve rekabet unsurlarıyla sistemin içinde tutuluyor. Bu da beynin ödül mekanizmasını sürekli tetikleyerek oyundan kopmayı zorlaştırıyor.
Konuyla ilgili değerlendirmelerde, bulunan Siber Güvenlik Uzmanı Yazar Elçin Biren, bu durumun yalnızca bir ekran süresi problemi olmadığını vurguladı. Biren Yüksek dopamin salınımı, özellikle gelişim çağındaki çocuklarda dikkat süresinin azalmasına, motivasyon problemlerine ve gerçek hayattaki aktivitelerden uzaklaşmaya yol açabildiğini söyledi.
Oyun bağımlılığının dolaylı riskler de taşıdığına da dikkat çeken Elçin Biren uzun süre oyun içinde kalan çocukların, çevrim içi dolandırıcılık, hesap ele geçirme ve zararlı kişilerle iletişime geçme gibi tehlikelere daha açık hâle geldiği belirtti.
Yasaklayıcı bir yaklaşım yerine bilinçli yönlendirme
Ebeveynlere yasaklayıcı bir yaklaşım yerine bilinçli yönlendirme önerilerinde bulunan Siber Güvenlik Uzmanı Elçin Biren, özellikle süresi sınırlı ve sonu olan oyunların tercih edilmesi gerektiğini, oyun sürelerinin kontrol altına alınması, çocuklarla oyunlar hakkında iletişim kurulması, dijital alışkanlıkların birlikte yönetilmesi gerektiği vurguladı.
Biren online oyunların tamamen zararlı olmadığını ancak kontrolsüz ve uzun süreli kullanım, etkileri açısından ciddi sonuçlar doğurabildiğini, Bu nedenle ailelerin, çocukların dijital dünyadaki deneyimlerini yakından takip etmesi ve doğru alışkanlıklar kazandırmasının büyük önem taşıdığını aktardı.
