Çocuklarınıza dijital mahremiyeti öğretin

Psikolog Berre Zeynep Köse, çocukların yapay zekayla geçirdiği zamandan ziyade neden çok fazla yöneldiği sorusunun ebeveynler için daha önemli olduğunu söyleyerek, “Çocuklara yapay zeka ile özel bilgileri paylaşmamaları gerektiği öğretilmeli” dedi.
“Çocuk duygusal destek için yapay zekaya başvuruyorsa daha dikkatli olunmalı”
Berre Zeynep Köse, çocukların duygusal destek konusunda çevresi ile konuşmak yerine yapay zekaya başvurması halinde daha dikkatli olunması gerektiğini söyleyerek, “Son dönemde yapay zeka hayatımızın çok daha görünür bir parçası haline geldi. Özellikle 10 ila 16 yaş arasındaki çocukların büyük bir kısmının yapay zekayı çok sık kullandığını görüyoruz ve artık çocuklar yapay zekayı merak ettikleri bir teknoloji olarak değil ödev yapmak, fikir almak, bilgi edinmek ve hatta zaman zaman duygusal konularda tavsiye almak için de kullanıyorlar. Çocuklar zaten teknolojinin içinde büyüyor ve yapay zeka da artık bunun yeni bir parçası. Bu nedenle burada önemli olan çocukların yapay zekayı kullanıp kullanmaması değil, onu nasıl ve ne amaçla kullandığı bu noktada önemli. Örneğin çocuklar yapamadığı bir ödev konusunda yapay zekadan yardım alabilir, bir konuyu araştırabilir, merak ettiği bir şeyi sorabilir ve evet yapay zeka burada bir araç olarak kullanılabilir. Ancak çocuk üzgün olduğunda, kaygılandığında veya bir sorun yaşadığında bunu ailesiyle, öğretmeniyle veya arkadaşlarıyla konuşmak yerine duygusal destek için yapay zekaya sürekli başvuruyorsa burada ebeveynlerin biraz daha dikkatli olması gerekiyor” dedi.
“Çocuklara güvenli ortam oluşturulmalı”
Çocukların yaşadıkları durumlar karşısında paylaşabilecekleri güvenli bir ortam oluşturulması gerektiğini söyleyen Köse, “Peki ebeveynler bu noktada neler yapabilir? Öncelikle yapay zekayı tamamen yasaklamak yerine onun nasıl ve ne amaçla kullanacağı konusunda çocuklara yaşlarına uygun sınırlar koymak gerekiyor. Aynı zamanda çocukların yaşadıkları herhangi bir durum karşısında kendilerini rahatça paylaşabilecekleri güvenli bir ortam oluşturulmalı. Ebeveynler aynı zamanda çocukların davranışlarındaki değişikliklere de dikkat etmeli. Yani çocuk giderek içine kapanıyorsa, sosyal etkileşimlerden kaçınıyorsa, bir sorun yaşadığında sürekli olarak yapay zekaya başvuruyorsa veya derslerinde ve günlük sorumluluklarında aksamalar yaşıyorsa burada ebeveynler bunları da göz ardı etmemeli. Burada önemli olan çocuğun yapay zekaya neden bu kadar fazla yöneldiğini anlamaya çalışmak. Çünkü bazen asıl mesele yapay zekanın kendisi olmayabilir. Çocuk yalnızlık, kaygı ya da sosyal güçlüklerle baş etmek için de yapay zekaya ya da teknolojiye bu kadar fazla başvuruyor olabilir” ifadelerini kullandı.
“Özel konuların yapay zeka ile paylaşılmaması öğretilmeli”
Köse, çocuklara özel bilgileri ve fotoğrafları yapay zeka ile paylaşmamalarını yaşlarına uygun şekilde anlatılması gerektiğini söyleyerek, “Bir diğer önemli nokta da dijital mahremiyet dediğimiz kavram. Çocuklara yapay zeka uygulamalarında kişisel bilgilerini, özel fotoğraflarını ya da aileleriyle ilgili özel konuları paylaşmamaları gerektiği yaşlarına uygun bir şekilde öğretilmeli. Bizim amacımız teknolojiyi tamamen hayatlarından çıkarmak değil onu bilinçli ve güvenli bir şekilde kullanmayı çocuklara öğretmek, aynı zamanda çocukların ihtiyaç duyduklarında güvendikleri gerçek kişilerden de destek alabilecekleri güvenli bir iletişim ortamı oluşturmak. Son olarak şundan da bahsetmeliyim ki, teknoloji ne kadar gelişirse gelişsin bir çocuğun güvenli ve destekleyici bir ilişkiye olan ihtiyacı hiçbir zaman değişmiyor” dedi.