Rize’yi çayla buluşturan, çay üzerinde yaptığı çalışmalarla bilinen Zihni Derin, aradan geçen onca yıla rağmen unutulmadı. Ankara Cebeci Asri Mezarlığı’nda bulunan ve uzun süredir bakımsız durumda olan mezarı Rizeli çay üreticileri tarafından Rize’nin 11 ilçesinden götürülen 53 çay taşı ile restore edildi.
1880 yılında Muğla’da doğan, hayatını tarıma, bilime ve eğitime adayan Zihni Derin; Cumhuriyet’in ilk yıllarında Rize’ye gelerek çay tarımının temellerini atan isim oldu. Bugün Rize’nin ve Doğu Karadeniz’in ekonomik omurgasını oluşturan çay üretimi, onun ısrarı, bilimi ve inancı sayesinde hayat buldu. 25 Ağustos 1965’te Ankara’da hayata veda eden Zihni Derin, Cebeci Asri Mezarlığı’na defnedildi. Fiziken Ankara’da yatıyor olsa da; adı, emeği ve mücadelesiyle Rize’de ve çay bahçelerinde yaşamaya devam ederken, yıllar içinde çayın mimarının mezarı Ankara Cebeci Asri Mezarlığı’nda sessizliğe terk edilmişti. Bu durumu kabullenemeyen Çay Üreticileri Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği (ÇAYÜDAD) kendi imkanlarıyla harekete geçerek anlamlı bir restorasyon projesine imza attı.
11 ilçeden 53 taşla yapılan vefa
Yürütülen çalışmada, Rize’nin 11 ilçesinden ve merkezinden getirilen toplam 53 taş ve bir adet başlık (maşa) taşı kullanıldı. Bu taşlar, yalnızca birer yapı malzemesi değil; Zihni Derin’in hayatını adadığı coğrafyanın sembolleri olarak mezara yerleştirildi. ÇAYÜDAD Başkanı Mustafa Mavi, restorasyonun ardından yaptığı açıklamada, “Merhum Zihni Derin’in mezarının bu halde kalmasını içimize sindiremedik. Çay, Rize’nin kaderidir. Bunda emeği olan insanın mezarı sahipsiz olamazdı. Rize’nin her ilçesinden taş getirerek onun Rize özlemini bir nebze olsun dindirmek istedik. Bu bir borçtu, yerine getirdik” dedi.
Öte yandan mezarına yerleştirilen yazı ise dikkat çekti. Yazıda “Büyük bir özveri ve çaba göstererek çay bitkisinin başta Rize olmak üzere Karadeniz Bölgesi’ne yayılmasını sağladınız. Bu büyük mücadeleniz sayesinde Karadeniz Bölgesi ekonomik olarak çok güçlü hale geldi. Biz çay üreticileri sizi her daim rahmet ve minnetle anıyoruz” ifadeleri yer aldı.
