Diyarbakır’ın Sur ilçesinde, Mervaniler tarafından yapılan ve 1056 yılından beri ayakta duran 969 yıllık camide ‘Surlara zarar veriliyor’ gerekçesi ile sular kesilince cemaat abdest alamamaya başladı. Cemaatin azaldığı camide imam, suların tekrar bırakılmasını istedi.
Sur ilçesinde Dağ Kapı Burcunun üst katında bulunan ve Diyarbakır Kalesinde yapılan tek cami olarak bilinen Mervani Cami 11’inci yüzyılda Mervaniler tarafından yapıldı. Çok uzun yıllar cemaate kapıları açık olan cami, 1934 yılında kapatıldı. 80 yıl sonra 2014 yılında restorasyona alınan cami yeniden cemaatiyle buluştu. 2022 tekrar restorasyona alınan caminin tuvalet ve abdest alma bölümleri, su sızdırdığı ve bu nedenle surlara zarar verebileceği gerekçesiyle kaldırıldı. Çocuklara Kur’an-ı Kerim derslerinin de verildiği camide suyun olmaması nedeniyle hem cemaat sayısı hem de Kur’an-ı Kerim öğrenmeye gelenlerin sayısı azaldı.
’’Dünya üzerinde böyle bir cami yoktur’’
Mervani Camisinin Türkiye’de bir benzerinin bulunmadığına dikkati çeken cami imamı Şerif Savar ile cemaat, tuvalet ve abdest yerlerinin olmaması nedeniyle sıkıntı çektiklerini belirterek, yetkililerden yardım istedi. 15 yıldır camide görev yaptığını aktaran Savar, “Camimiz 2014 yılında açıldı. Daha evvelinde buranın tarihi yapısı 1056 yılında Mervaniler tarafından inşa edilmiş cami olarak Diyarbakır Dağ Kapı 1 ve 2 numaralı burcu üzerine inşa edilmiş bir camidir. Aslı cami olarak yapılmış, dünyada bunun bir benzeri örneği yoktur. Kale, beden üzerinde üst katlarda cami inşa edilmiş başka bir yer yok. Camimizin 1934 yılında kapatılmış ve cami olduğu unutulmuş. 2014 yılında sivil toplum kuruluşları tarafından araştırılıp burada bir cami olduğu tespit edildikten sonra valilik tarafından restore edilip cami olarak açıldı. Caminin yapılış gayesi Diyarbakır’da en büyük cami Ulu Cami’dir. Ulu Camiden sonra ibadet yerlerin azlığından Mervaniler 1011 yılında kuruluşu Silvan’da olan bu devletin Diyarbakır’a kadar uzanıp bu bölgede de bir eserlerinin olmasını istediler. Bir imzalarının bu bölgede de devam ettirmek istediler. Burada savaşa gitmeden evvel Mervani Devletinin komutanları, askerleri burada dua ederlerdi. Dualarından sonra savaşa çıkarlardı. 2014 yılda restore edildikten sonra tam bir cami teşkilatıyla ihya edildi. 5 vakit namaz kılınıyordu. Ancak restorasyondan sonra burada sular kesildi. Sura, bedene su zararı verir düşüncesiyle şu an suyumuz yok. Cemaatimizin vakitlerinde yani öğle, ikindi, akşam vakitlerinde az oluşunun bir sebebi suyun olmayışı, ikinci sebebi de merdivenlerimizin yüksek oluşu, herkesin buraya çıkamamasıdır” dedi.
’’Suyun olmaması nedeni ile sıkıntı yaşıyoruz’’
Özellikle cuma günlerinde 300 kişilik namaz kılınabilecek kapasiteyle örneği bulunmayan caminin devamlı olması için su sorunun giderilmesini isteyen Savar, şu ifadeleri kullandı:
“Eskiden abdest alınıp namaz kılınabilecek durumdaydı. Diyarbakır’a, Ankara’dan, İzmir’den, il dışından gelenler eşleriyle, çocuklarıyla beraber camiye gelip abdest yeri soruyorlar, ama maalesef camimizde sular kesildi. Bu da cemaatimizin yokluğuna, azlığına sebebiyet vermektedir. Camimizde suyun tekrar bırakılmasını istiyoruz.’’
Cami cemaatinden Nusret Dinç ise caminin su problemi nedeniyle sıkıntı yaşadıklarını ifade etti. Dinç, “Camimizden razıyız, memnunuz. Yalnız bir eksiğimiz var, suyumuz yok. Gelen, giden soruyor abdest alma yeriniz var mı, yok mu diyor, biz de yok diyoruz, geri gidiyorlar. Cemaatimiz azdır. Su olmadığı için azdır. Suyumuz olsaydı cemaatimiz çoğalırdı. Mescidimiz çok güzel ve tarihi bir yerdir. Hocamızdan razıyız, Allah ondan da razı olsun. Dileğimiz budur ki bize bir yardımda bulunsunlar. Bu camiye bir el atsınlar, su için. Bu camiye gelmek istiyorum ama su olmadığı için gelemiyoruz’’ diye konuştu.
