Hopi’nin tüketimdeki değişimi daha yakından ve düzenli olarak izlemek amacıyla hayata geçirdiği Hopi Pulse’ın ilk sonuçları açıklandı.
Ağustos 2026 döneminde Hopi uygulaması içindeki anket modülü üzerinden bin 500 Hopi kullanıcısının katılımıyla gerçekleştirilen araştırmada, kullanıcıların maaşın hesaba yattığı ilk andan ay içindeki harcama ritmine, küçük mutluluk alışverişlerinden zorunluluklar sonrasındaki tercihlere ve maaş gününün oluşturduğu duygulara uzanan tüketici davranışları incelendi.
Katılımcıların yüzde 59’unu erkekler, yüzde 41’ini kadınlar oluşturdu. Gelir grupları üç segmentte ele alınırken segmentlerin oluşturulmasında Türk-İş’in açıkladığı yoksulluk sınırı referans alındı. Hopi Pulse, kullanıcıların tüketim eğilimlerine ilişkin beyanlarını düzenli aralıklarla takip ederek zaman içindeki değişimi ortaya koymayı amaçlayan bir araştırma serisi olarak kurgulandı. Hopi ekosistemindeki alışveriş verileri ise ilerleyen dönemlerde anonim ve istatistiksel düzeyde değerlendirilerek araştırmayı derinleştirecek ayrı bir katman olarak Pulse’a dahil edilebilecek.
Maaşın ilk durağı: Sorumluluklar
Araştırmanın en net sonuçlarından biri maaşın hesaba yattığı ilk anda ortaya çıkıyor. Katılımcıların yüzde 71’i öncelikle kira, fatura ve kredi/kredi kartı gibi düzenli ödemelere, yüzde 17’si ise market gibi temel ihtiyaçlara yöneliyor. Böylece her 100 kişiden 88’inin maaşı gelir gelmez ilk durağı mevcut yükümlülükler ve temel ihtiyaçlar oluyor. Maaşının bir kısmını öncelikli olarak birikim veya yatırıma ayırabilenlerin oranı ise yüzde 8’de kalıyor.
18-25 yaş grubunda da zorunluluklar belirgin; yüzde 37 düzenli ödemeleri, yüzde 33 market gibi temel ihtiyaçları ilk sıraya koyuyor. Böylece gençlerin yüzde 70’i maaşı gelir gelmez önceliğini düzenli ödemelere veya temel ihtiyaçlara veriyor.
Aynı maaş günü, iki farklı bütçe deneyimi
Maaşın ay içindeki ömrüne bakıldığında araştırmanın en dikkat çekici karşıtlıklarından biri ortaya çıkıyor. Katılımcıların yüzde 25’i maaşının ilk 7 günde tükendiğini söylerken, yüzde 24’ü ay sonunda hâlâ elinde harcanmamış bir miktar kaldığını belirtiyor. Birbirine çok yakın büyüklükteki bu iki grup, aynı maaş gününün katılımcılar arasında oldukça farklı bütçe deneyimlerine dönüşebildiğini gösteriyor.
Gelir gruplarında beklenen fark görülse de maaşın ayı tamamlayamaması yalnızca bir gelir grubuyla sınırlı değil. Gelir -1 grubundaki katılımcıların yüzde 68’inin maaşı ilk üç haftada tükenirken, ay sonunda maaşından harcanmamış para kaldığını söyleyenlerin oranı yüzde 18. Gelir -2 grubunda ise ay sonunda elinde para kaldığını söyleyenlerin oranı yüzde 32; başka bir ifadeyle bu grupta da katılımcıların yaklaşık üçte ikisi ay sonuna maaşından harcanmamış para bırakamadığını belirtiyor.
Sıkışıyoruz ama kendimizden tamamen vazgeçmiyoruz
Maaşın ilk durağı büyük ölçüde zorunluluklar olsa da sonrasında farklı bir davranış ortaya çıkıyor. Katılımcıların yüzde 90’ı kendisini mutlu edecek küçük alışverişleri her zaman ya da zaman zaman yapmayı sürdürüyor; “hiç yapmam” diyenlerin oranı yüzde 10’da kalıyor.
Gençlerde bu davranış daha belirgin. 18-25 yaş grubunda “hiç yapmam” yanıtını veren katılımcı bulunmazken, grubun yüzde 52’si kendisini mutlu edecek küçük bir alışverişi her maaş döneminde yaptığını belirtiyor. Bulgular, bütçeler zorunluluklarla şekillense bile katılımcıların büyük çoğunluğunun kendisine ayırdığı alanı tamamen terk etmediğine işaret ediyor.
Kadınların maaşı daha erken tükeniyor
Araştırmanın en belirgin ayrışmalarından biri kadınlarla erkekler arasında görülüyor. Maaşını ilk 7 günde tükettiğini söyleyenlerin oranı kadınlarda yüzde 31 iken erkeklerde yüzde 21. Ay sonunda elinde harcanmamış bir miktar bırakabildiğini söyleyenlerin oranı ise erkeklerde yüzde 27, kadınlarda yüzde 21.
Fark 26-35 yaş grubunda daha da açılıyor: Bu yaştaki kadınların yüzde 40’ı maaşının ilk haftada tükendiğini söylerken erkeklerde oran yüzde 24. Gelir -2 grubunda da ay sonunda elinde para kaldığını söyleyen erkeklerin oranı yüzde 38, kadınların oranı yüzde 24.
Zorunluluklardan sonra açık ara ilk tercih giyim
Fatura ve temel giderlerin ardından katılımcıların kendilerine ayırabildiği bütçede giyim yüzde 49 ile açık ara ilk sırada yer alıyor. Dışarıda yemek/restoran yüzde 13 ile ikinci sırada bulunurken kozmetik ve seyahat de öne çıkan kategoriler arasında.
Bütçeden kısmak gerektiğinde de giyim dikkat çekiyor. Katılımcıların yüzde 78’i kategoriler içerisinde vazgeçmekte zorlandığı harcama alanları olduğunu belirtirken, giyim yüzde 19 ile en çok korunan kategori olarak ilk sırada yer alıyor. Gerektiğinde bütün kategorilerden kısabileceğini söyleyenlerin oranı ise yüzde 22.
“Hopi Pulse, tüketim eğilimleri konuşulurken taze bir referans noktası olacak”
Hopi CEO’su Elif Ateşok Şatıroğlu, “Tüketici biz onu anlamaya çalışırken değişmeye devam ediyor. Yıllık ve dönemsel raporlar hâlâ çok değerli; ancak bugün değişimi yalnızca geriye bakarak okumak yeterli değil. Hopi Pulse’ı bu nedenle her seferinde tek bir sıcak meseleye odaklanan ve düzenli olarak devam eden bir araştırma serisi olarak kurguladık. Klasik bir anket bize tüketicinin ne söylediğini, alışveriş verisi ise ne yaptığını gösteriyor. Hopi’nin 21 milyon kullanıcı, 30 sektör ve 300’ü aşkın markadan oluşan ekosistemi sayesinde bu iki katmanı birlikte okuyabilme gücüne sahibiz. Hedefimiz, Hopi Pulse’ın tüketim eğilimleri konuşulurken güncel bir referans noktası olması” dedi.
“Bir araştırma bir kez yapıldığında haberdir; tekrarlandığında trend olur”
Hopi Growth, Data ve Merchant Success’ten Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Mihrican Ünlü ise “Hopi Pulse modelini davranış, beyan ve zaman olmak üzere üç katman üzerine kurduk. Kullanıcılarımızın bize ne söylediğini dinliyor, anonim ve istatistiksel düzeyde alışveriş davranışını analiz ediyor ve bu iki katmanı düzenli aralıklarla birlikte okuyarak değişimi zaman içinde izliyoruz. Bir araştırma bir kez yapıldığında haberdir; aynı soru tekrarlandığında trend olur. Tüm analizler anonim ve istatistiksel bazda yapılıyor; Hopi müşteri verisini markalarla paylaşmıyor” diye konuştu.
