Elmayı bu sene de yağış vurdu
Türkiye’nin önemli elma üretim merkezlerinden Niğde’de geçen yıl zirai don nedeniyle ürün kaybı yaşayan üreticiler, bu yıl da aşırı yağış ve dolunun neden olduğu kara benek hastalığı ve düşük alım fiyatları nedeniyle bekledikleri geliri elde edemedi. Sofralık niteliğini kaybederek meyve suyu fabrikalarına gönderilen elmanın kilogram fiyatı 9-12 liradan 2,5-3 liraya kadar geriledi.
Kent genelinde geçen yıl zirai don nedeniyle bahçelerinden ürün alamadıklarını belirten çiftçiler, bu sezon ise yağış, dolu ve hastalıkların elmanın kalitesini düşürdüğünü ifade etti. Sofralık olarak satılması beklenen elmaların büyük bir bölümünü meyve suyu fabrikalarına göndermek zorunda kalan üreticiler, düşük alım fiyatlarının toplama maliyetini bile karşılamadığını söyledi.
“İşçilik maliyetini bile kurtarmıyor”
Dündarlı bölgesinde 15 dönüm alanda elma üretimi yapan Ali Gedik, bu yıl bahçesinden kara benek hastalığı nedeniyle birinci kalite ürün alamadığını belirtti. Yağışların fazla olmasının üreticiyi zor durumda bıraktığını anlatan Gedik, “Elmalarımız bu sene kara benek hastalığından etkilendi. Kaliteleri düşük olduğu için bunları meyve suyuna vermek zorundayız. Meyve suyuna giden elmanın fiyatının 2,5-3 lira civarında. Topladığımızda değmiyor, işçilik maliyetini bile kurtarmıyor” dedi.
Geçen yılki zirai donun zararını henüz karşılayamadıklarını ifade eden Gedik, “Geçen sene soğuk nedeniyle bırakın elma üretmeyi, yemeye dahi elmamız yoktu. Bu sene de böyle oldu. Geçen senenin zararı zaten ortada. Devlet büyüklerimizden çiftçiye yardımcı olmalarını istiyoruz” diye konuştu.
Elma üreticisi Hüseyin Çakır da düşük fiyatlar nedeniyle emeklerinin karşılığını alamadıklarını belirterek, “Bu sene elma para etmedi, üç lira. Emeğimizin karşılığını alamıyoruz” ifadelerini kullandı.
“Elmaların yüzde 30-40’ı hala dalında”
Meyve suyu fabrikalarına gönderilmek üzere üreticilerden elma alımı yapan Celal Yüksel, önceki yıllarla mevcut alım fiyatları arasındaki farkın üreticiyi olumsuz etkilediğini söyledi. 2024 yılında meyve suyuna gönderilen elmanın kilogramını yaklaşık 8-10 liradan aldıklarını, 2025 yılında ise zirai don nedeniyle ürün alınamadığını belirten Yüksel, bu sezon dolu, kara leke ve iç kurdu gibi sorunlar yaşandığını kaydetti.
Üreticilerden elma alımı yapan Musa Bergama da, hastalıklarla mücadele için yapılan harcamalara rağmen beklenen kalitenin elde edilemediğini söyledi. Kalitesi düşen ürünlerin meyve suyuna yönlendirildiğini belirten Bergama, alım fiyatlarının üreticinin emeğini karşılamadığını dile getirdi.
Üretici Sakine Çakır ise, “Geçen yıl zaten bir tane elmayı kasaya koyamadık, soğuk aldı. Şimdi de böyle oldu. Sabah bahçeye gittik, elmaları dalından topladık, bir motor kasası doldurduk. Üç lira, günlük yevmiyemiz bile çıkmıyor” dedi.
Çiftçiler, özellikle meyve suyuna gönderilen elmanın alım fiyatının üretim ve hasat giderlerini karşılayacak seviyeye yükselmesini beklediklerini ifade etti.
Türkiye elma üretiminde 3. sırada
Elma üretiminde kendine yeterlilik oranı yüzde 152 olan Türkiye, dünya genelinde 3. sırada yer alıyor. Yıllık 4.4 ile 3.6 milyon ton arasında elma üretiminin yapıldığı ülkede geçen sene zirai don nedeniyle bu rakamın 2.7 milyon tona düştüğü öğrenildi. Gala, starking, golden, Amasya ve granny smith gibi elma çeşitleri üretilen Niğde’deki elmalar, iç piyasanın yanı sıra dünya genelinde 12 ülkeye ihraç ediliyor. Bu yıl 600 bin ton elma rekoltesinin beklenildiği Niğde, elma üretiminde Türkeye’de ilk 3 arasında yer alıyor.
