Hakkari’nin Yüksekova ilçesinin eşsiz doğası, şelaleleri ve saklı güzellikleriyle bilinen Doski Vadisi’nde yaklaşık 50 yıl önce toprakla buluşturulan Antep fıstığı ağaçları, aradan geçen zamana ve yaşanan göçlere rağmen verimliliğini sürdürüyor.
Köşkönü köyünde yaşayan çiftçi Mehmet Baskın’ın 1975-1976 yıllarında getirdiği fideleri dikmesiyle bölgede kök salan Antep fıstığı, bugün ilçe ekonomisi için yeni bir umut kapısı aralıyor. Yüksekova Ziraat Odası Başkanı Perviz Geçirgen, Köşkönü köyünü ziyaret ederek Mehmet Baskın’dan hasat çalışmaları hakkında bilgi aldı ve fıstık ağaçlarını yerinde inceledi. Bölgede “Yüksekova’da olmaz” denilen tarımsal üretimlerin başarıyla gerçekleştirildiğini vurgulayan Geçirgen, “Şu an elimizde bulunan ürünler için aslında Gaziantep’ten bahsetmiyoruz; Hakkari’nin Yüksekova ilçesinin Köşkönü köyümüzden söz ediyoruz. İnanılması güç gelebilir ama yaklaşık 50 yıl önce bu fıstıkların ekimi yapıldı ve bugün hasadını gerçekleştiriyoruz. Hacı Mehmet Baskın ağabeyimiz o dönem bu ürünleri ekti. Farklı sebeplerden ötürü köy boşaltmaları yaşandığında bu ürünler bakımsız kaldı. Ancak köye dönüş projeleriyle birlikte çiftçilerimiz topraklarına ve ağaçlarına yeniden sahip çıkmaya başladı” dedi.
“Göçü önleyebilir, ekonomiye katma değer sağlayabilir”
Fıstık üretiminin bölge için stratejik bir öneme sahip olduğunu belirten Geçirgen, bu potansiyelin doğru adımlarla değerlendirilmesi gerektiğine işaret etti. Ürünün kırsalda istihdam oluşturabileceğini ve büyük şehirlere göçü önleyebileceğini dile getiren Geçirgen, şöyle devam etti:
“Bu fıstıklar, birçok ailenin istihdamına yol açabilecek ve gençlerimizin kırsal alandan büyük şehirlere göç etmesini engelleyebilecek bir potansiyele sahip. Bunun için çok umutluyuz. Üniversitelerin denetiminde menengiç ağaçlarının fıstığa dönüştürülmesi ve sayılarının artırılması durumunda bölge ekonomisine yüksek katma değer sağlanabilir. Devlet büyüklerimizden bu bölgeye yönelik çalışmaların yoğunlaştırılmasını ve bu fıstıkların profesyonel bir şekilde yetiştirilmesi için destek talep ediyoruz.”
“Bakımsız kalmasaydı verim daha yüksek olacaktı”
Yılların çiftçisi Mehmet Baskın ise 1970’li yıllardan beri var olan 5 ila 6 bin civarındaki fıstık ağacının, yaşanan zorunlu göçler nedeniyle uzun süre bakım göremediğini ve bir kısmının kuruduğunu ifade etti. Köye dönüşlerle birlikte ağaçların yeniden meyve vermeye başladığını belirten Baskın, “Ağaçlarımız yoğun meyve tutma potansiyeline sahip ancak bakım ve toplama konusunda eksiklikler yaşıyoruz. Uygun bakım, budama ve aşılama yapılması durumunda çok daha yüksek verim elde etmek mümkündür” dedi.
