Bayburt Ziraat Odası Başkanı Abuzer Yıldırımtepe, Bayburt’ta zirai don riskinin şu aşamada meyve ve sebze üretiminde ciddi bir tehdit oluşturmadığını, üreticiyi asıl zorlayan unsurun ise artan tarımsal girdi maliyetleri olduğunu söyledi. Yıldırımtepe, mazot ve gübre fiyatlarındaki yükseliş, geciken tarımsal destek ödemeleri, kaliteli tohum temininde yaşanan sıkıntılar ve şap hastalığının etkilerinin çiftçiyi zor durumda bıraktığını dile getirdi.
Ülke genelinde donla ilgili kaygıların gündemde olduğunu belirten Yıldırımtepe, Bayburt’ta meyve ve sebzelerde henüz açma ve çiçeklenme başlamadığı için mevcut riskin sınırlı olduğunu ifade etti. Bitkisel üretimde yazlık ekimlerin yeni yapıldığını, güzlük ekimlerde ise kardeşlenmenin yeni başladığını anlatan Yıldırımtepe, yalnızca yeni ekilen arpalarda sınırlı bir kaygı gördüklerini kaydetti.
Yıldırımtepe, “Ülkemizde donla ilgili bir takım kaygılar söz konusu. Bu durum Bayburt için herhangi bir problem oluşturmayacak. Çünkü bizdeki meyve ve sebzelerde henüz açmalar, çiçek vermeler olmadı” dedi.
“Geçen yıl verim kaybı yaşandı”
2025 yılının çiftçi açısından oldukça ağır geçtiğini söyleyen Yıldırımtepe, aynı dönemde don, kuraklık ve çeşitli afetlerin bir arada yaşandığını belirtti. Ülke genelinde olduğu gibi Bayburt’ta da önemli verim kayıpları meydana geldiğini aktaran Yıldırımtepe, bazı alanlarda kaybın yüzde 85’e ulaştığını öne sürdü.
Yıldırımtepe, çiftçilerin 2026 üretim sezonunu zarar görmeden tamamlamasını temenni ederek, “2025 yılı donun, kuraklığın ve bütün afetlerin aynı yılda yaşandığı bir yıl oldu. İlimizde de çok önemli verim kaybı vardı” dedi.
“Mazot ve gübre fiyatlarındaki artış üreticiyi hazırlıksız yakaladı”
Üreticinin bu yıl en büyük sorununun girdi maliyetlerindeki yükseliş olduğunu vurgulayan Yıldırımtepe, 28 Şubat sonrası süreçte mazot ve gübre fiyatlarında yüzde 50’ye yakın artış yaşandığını savundu. Bu artışın, çiftçi toprağa girmeye hazırlanırken ortaya çıktığını belirten Yıldırımtepe, söz konusu yükselişin üreticiyi hazırlıksız yakaladığını söyledi.
Yıldırımtepe, “Litresi 56 lira olan mazot 86 liraya çıktı. Nitratlı gübre 15 bin 500 liradan 23 bin liraya, DAP gübresi ise 32 bin liradan 42 bin liraya yükseldi. Tam çiftçimiz toprağa girecekken bu öngörmediğimiz bir durum oldu” ifadelerini kullandı.
“Destekler zamanında ödenmeyince çiftçi etkilendi”
Tarımsal desteklerin şubat ayı içinde ödenmesini beklediklerini anlatan Yıldırımtepe, ödemelerin mart ayında başlayıp bu ayın sonuna kadar yapılmasının üretici açısından dezavantaj oluşturduğunu söyledi. Desteklerin tek kalemde ve zamanında verilmesi halinde çiftçinin zamlar devreye girmeden tohumunu ve gübresini alabileceğini savunan Yıldırımtepe, gecikmeli ödemelerin beklenen katkıyı sağlamadığını belirtti.
Yıldırımtepe, “Zamanında gelmeyen destek çiftçiye fayda sağlamadı. Zamanında gelseydi, çiftçi zamlara yakalanmadan tohumunu da gübresini de alırdı” dedi.
“Üretici kaliteli tohum bulmakta zorlanıyor”
Yıldırımtepe, özellikle yem bitkisi tohumunda da üreticinin sıkıntı yaşadığını söyledi. TİGEM’de yonca ve korunga üretiminin yetersiz kaldığını dile getiren Yıldırımtepe, bu nedenle çiftçilerin hem kaliteli tohum bulmakta zorlandığını hem de yüksek fiyatla ürün almak zorunda kaldığını ifade etti.
Şap hastalığı sonrası ek destek talebi
Hayvancılıkta da geçen yıl şap hastalığının etkilerinin hissedildiğini belirten Yıldırımtepe, bazı hayvan kayıpları yaşandığını, elde kalan hayvanlarda ise verim düşüklüğü görüldüğünü vurguladı. Sahada durum tespiti yaptıklarını aktaran Yıldırımtepe, Tarım ve Orman Bakanlığından Bayburtlu çiftçilere ek destek verilmesini talep etti.
