Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alpaslan Bayraktar, “Petrol ve doğal gazın önümüzdeki yıllarda da küresel enerji karmasının önemli bileşenleri olmaya devam edeceğini kabul ediyoruz. Karadeniz’deki 785 milyar metreküplük doğal gaz keşfimiz, Türkiye’nin iç üretim görünümünü kökten değiştirdi. Sakarya Gaz Sahası’nda üretim günde yaklaşık 10 milyon metreküpe ulaştı. Bunu bu yılın sonuna kadar iki katına çıkarmayı ve 2028 yılına kadar günde 45 milyon metreküpe ulaştırmayı hedefliyoruz” dedi.
İstanbul Beşiktaş’ta bulunan Çırağan Sarayı’nda düzenlenen 19. Verona Avrasya Ekonomik Forumu’nda 30’dan fazla ülkeden siyaset, diplomasi, akademi ve iş dünyasından temsilciler bir araya geldi. Yalnızca ekonomik bir zirve olmayan forumda Türkiye, Avrupa, Rusya, ABD ve Asya arasındaki ekonomik ve stratejik ilişkiler de ele alındı. enerji güvenliği ve enerji diplomasisi, Türkiye’nin küresel ekonomideki rolü, değişen dünya düzeni, sanayi teknoloji ve finans alanındaki gelişmelerin de gündeme geldiği forumda Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alpaslan Bayraktar konuşma gerçekleştirdi.
Bakan Bayraktar program kapsamında tamamıyla İngilizce yaptığı konuşmada, “Son yıllarda kriz üstüne kriz yaşadık: küresel bir salgın, tedarik zinciri sorunları, ticaret savaşları, konvansiyonel savaşlar ve kritik enerji geçiş noktalarındaki kesintiler. Bazen Krizler Çağı’nda yaşıyormuşuz gibi hissediyoruz. Her sabah başka bir belirsizlik, başka bir kesinti, şoklar ve büyüyen zorluklar getiriyor. Ve enerji, bu zorlukların tam merkezinde yer alıyor. Dünya, modern tarihin en ciddi enerji güvensizliği dönemlerinden biriyle karşı karşıya. Bu deneyimlerden çıkarmamız gereken bir ders varsa, o da şudur: enerji güvenliği asla çantada keklik görülemez. Bu şartlar altında küresel enerji talebi artmaya devam ediyor. Yapay zeka, veri merkezleri, elektrikli araçlar ve ekonomilerimizin elektrifikasyonu enerji sistemleri üzerinde yeni baskılar oluşturuyor. Ve bu artan talebi, iklim hedeflerimizi ilerletirken karşılamak zorundayız. Dolayısıyla üç zorlukla karşı karşıyayız: enerji güvenliğini sağlamak, artan talebi karşılamak ve enerji geçişini gerçekleştirmek. Kritik soru şudur: Buna nasıl yanıt vereceğiz. Türkiye için cevap nettir: çeşitlendirme, önemli ölçüde yatırım ve daha geniş uluslararası iş birliği. Çeşitli enerji kaynaklarına, güvenilir tedarikçilere, farklı teknolojilere ve alternatif ulaştırma rotalarına ihtiyacımız var” diye konuştu.
“Bağımlılığı azaltmak sadece bir enerji politikası meselesi değildir. Bu, stratejik bir ekonomik ve ulusal güvenlik meselesidir”
Hiçbir ülkenin tüm riskleri tek başına ortadan kaldıramayacağını belirten Bakan Bayraktar, “Ancak sağlam politikalar ve daha güçlü ortaklıklar sayesinde daha dirençli enerji sistemleri inşa edebiliriz. Türkiye’nin izlediği yaklaşım tam olarak budur. Biz, artan enerji talebiyle hızla büyüyen bir ekonomiyiz. Ancak ne yazık ki enerji ihtiyaçlarımızın yaklaşık yüzde 70’ini ithal ediyoruz ve enerji ithalatımız ticaret açığımızın neredeyse yüzde 60’ını oluşturuyor. Bu nedenle bu bağımlılığı azaltmak sadece bir enerji politikası meselesi değildir. Bu, stratejik bir ekonomik ve ulusal güvenlik meselesidir. Stratejimiz yerli kaynakların geliştirilmesine, yenilenebilir ve nükleer enerjinin hızlandırılmasına, enerji verimliliğinin artırılmasına ve enerji altyapımızın güçlendirilmesine dayanmaktadır. Ve bu cephede önemli ilerlemeler kaydediyoruz. Bugün yenilenebilir kaynaklar Türkiye’nin Kurulu elektrik üretim kapasitesinin yüzde 62’sinden fazlasını oluşturmaktadır. Rüzgâr ve güneş enerjisi toplam kapasitemiz hali hazırda 43 gigavatı aşmıştır’’ dedi
“Amacımız Türkiye’yi sadece büyük bir enerji oyuncusu değil, aynı zamanda bölgesel enerji piyasalarını birbirine bağlayan güvenilir bir ortak yapmaktır”
Antalya’da düzenlenecek olan COP 31 öncesinde açıklayacakları iddialı bir hedef belirlediklerini aktaran Bakan Bayraktar, “Bu hedefe ulaşmak devasa miktarda yatırım gerektirmekte ve uluslararası iş birliği için büyük fırsatlar oluşturmaktadır. Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları (YEKA) programımız aracılığıyla her yıl 2 gigavatlık yeni kapasite tahsis etmeyi amaçlıyoruz. Ayrıca 2027’nin ilk yarısında ilk deniz üstü (offshore) rüzgar ihalelerimizi hazırlıyoruz. Ancak yeni üretim kapasitesi inşa etmek tablonun yalnızca bir kısmıdır. Ayrıca daha akıllı, daha güçlü ve daha birbirine bağlı bir elektrik şebekesine de ihtiyacımız var. 2040 yılına kadar elektrik şebekelerimiz için yaklaşık 80 milyar dolar tutarında yatırım ihtiyaçlarını öngörüyoruz. Bu yatırımlar, daha fazla yenilenebilir kaynağı entegre etmemize, şebekeyi dirençli tutmamıza ve sınır ötesi elektrik ticaretini genişletmemize yardımcı olacaktır. Doğumuzda Azerbaycan ve Gürcistan, güneyimizde Irak, Suriye, Lübnan, Ürdün ve Suudi Arabistan, Avrupa yönünde ise Bulgaristan ve Yunanistan ile elektrik enterkonneksiyonlarını güçlendiriyoruz. Amacımız Türkiye’yi sadece büyük bir enerji oyuncusu değil, aynı zamanda bölgesel enerji piyasalarını birbirine bağlayan güvenilir bir ortak yapmaktır” ifadelerini kullandı.
“Akkuyu Nükleer Güç Santrali, enerji tarihimiz için önemli bir dönüm noktasını temsil etmektedir”
Yenilenebilir enerji kaynaklarının vazgeçilmez olduğunu kaydeden Bakan Bayraktar, “Aynı zamanda güvenilir, kesintisiz 7/24 ve düşük karbonlu elektrik üretimine de ihtiyacımız var. İşte bu yüzden nükleer enerji stratejimizin bir diğer önemli ayağını oluşturmaktadır. Dört reaktörü ve toplam 4.8 gigavat kapasitesiyle Akkuyu Nükleer Güç Santrali, enerji tarihimiz için önemli bir dönüm noktasını temsil etmektedir. Önümüzdeki aylarda ilk nükleer reaktörü devreye almak için Rosatom ile çalışıyoruz. Akkuyu tamamen faaliyete geçtiğinde, Türkiye’nin elektrik talebinin yaklaşık yüzde 10’unu karşılayacaktır. Daha uzun vadeli hedefimiz, hem büyük ölçekli reaktörleri hem de küçük modüler reaktörleri (SMR) kapsayacak şekilde 2050 yılına kadar 20 gigavat nükleer kapasiteye ulaşmaktır. Güvenli, rekabetçi ve düşük karbonlu bir enerji sistemi inşa etmede nükleer ve yenilenebilir enerjinin birbirini tamamlaması gerektiğine inanıyoruz” dedi.
“Karadeniz’deki 785 milyar metreküplük doğal gaz keşfimiz, Türkiye’nin iç üretim görünümünü kökten değiştirdi”
Aynı zamanda petrol ve doğal gazın önümüzdeki yıllarda da küresel enerji karmasının önemli bileşeni olduğunu bildiklerinin söyleyen Bakan Bayraktar, “Bu nedenle hem iç üretimi hem de uluslararası ortaklıklarımızı güçlendiriyoruz. Karadeniz’deki 785 milyar metreküplük doğal gaz keşfimiz, Türkiye’nin iç üretim görünümünü kökten değiştirdi. Sakarya Gaz Sahası’nda üretim günde yaklaşık 10 milyon metreküpe ulaştı. Bunu bu yılın sonuna kadar iki katına çıkarmayı ve 2028 yılına kadar günde 45 milyon metreküpe ulaştırmayı hedefliyoruz. Ayrıca altı gelişmiş derin deniz sondaj gemisi aracılığıyla arama kabiliyetlerimizi genişletiyor ve Türkiye Petrollerinin uluslararası faaliyetlerini artırıyoruz. Elbette sadece üretim yeterli değildir. Çeşitlendirilmiş tedarik kaynakları ve güçlü altyapı da aynı derecede önemlidir. Son on yılda günlük LNG gazlaştırma kapasitemizi yaklaşık 30 milyon metreküpten yaklaşık 160 milyon metreküpe çıkardık. Ayrıca doğal gaz depolama kapasitemizi 15 milyar metreküpe çıkarmak için çalışıyoruz. Bu kabiliyetler kendi güvenliğimizi güçlendirirken, komşularımızı ve bölgesel piyasaları desteklemek için fırsatlar oluşturmaktadır. Türkiye, üretici ve tüketici ülkeleri birbirine bağlayan önemli bir enerji merkezi konumundadır. Bu rolümüzü daha da geliştirmek istiyoruz.
Stratejik bir fırsat, Basra’ya doğru olası bir uzantı da dahil olmak üzere Silopi-Ceyhan sistemi aracılığıyla ham petrol taşımacılığını genişletmektir. Böyle bir bağlantı, savunmasız deniz geçiş noktalarına olan bağımlılığı azaltarak önemli bir alternatif ihracat rotası sağlayabilir. Kritik mineraller enerji güvenliği ve endüstriyel rekabet gücü açısından giderek daha fazla önem kazanmaktadır’’ ifadelerini kullandı.
“Gelecek ay Türkiye, Antalya’da COP31’e ev sahipliği yapacak”
Türkiye’nin hedeflerinden birinin hammadde çıkarımının ötesine geçerek işleme, ileri imalat ve yüksek katma değerli teknolojilere yönelmek olduğunu aktaran Bakan Bayraktar, Antalya’da düzenlenecek olan COP31 sürecine dair de hatırlatmalarda bulundu. Konuşmasının devamında Bakan Bayraktar, “Beylikova nadir toprak elementi kaynaklarımız, yeni endüstriyel ortaklıklar ve tedarik zincirleri geliştirmek için önemli bir potansiyel sunmaktadır. Şimdi izninizle bir başka önemli konuya geçmek istiyorum: iklim değişikliği. Gelecek ay Türkiye, Antalya’da COP31’e ev sahipliği yapacak. Bu, enerji güvenliği, ekonomik kalkınma ve iklim eyleminin birbirinin rakibi olan hedefler olmadığını göstermek için önemli bir fırsat olacaktır. Bunlar birlikte ilerlemek zorundadır. Gelecek COP31 Başkanlığı olarak, küresel iklim gündeminin merkezine uygulamayı koymak istiyoruz. Yıllar boyunca pek çok taahhütte bulunduk. Şimdi bu taahhütleri yatırıma, teknoloji dağıtımına ve somut sonuçlara dönüştürmeliyiz. Aynı zamanda, ülkelerin farklı ekonomik gerçekliklere, farklı enerji kaynaklarına ve çeşitli kalkınma önceliklerine sahip olduğunu kabul etmeliyiz. Herkese uyan tek bir yol olamaz. Üzerinde çalıştığımız girişimlerden biri, küresel nihai enerji tüketiminde elektriğin payını 2035 yılına kadar yüzde 35’e çıkarmayı amaçlayan “35’e 35 Küresel Elektrifikasyon Taahhüdü”dür (35 by 35 Global Electrification Pledge).Bu, farklı ulusal şartlara saygı duyan kolektif, gönüllü bir hedeftir. Temiz elektrik üretimi, enerji verimliliği ve modern altyapıyla desteklenen elektrifikasyonun, küresel enerji geçişinin en güçlü itici güçlerinden biri haline gelebileceğine inanıyoruz. Ancak bu hedeflerin hiçbiri hatırı sayılır yatırımlar olmadan gerçekleştirilemeyecektir. Yalnızca kamusal kaynaklar yeterli olmayacaktır. Özel sermayeye, uluslararası finans kuruluşlarına, yenilikçi finansman mekanizmalarına ve daha güçlü teknoloji ortaklıklarına ihtiyacımız var” dedi.
