BEUN akademisyenlerinden deprem sonrası bina hasar tespitine yenilikçi çözüm

Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi (BEUN) Mühendislik Fakültesi akademisyenlerinden Prof. Dr. Şenol Hakan Kutoğlu ve Dr. Öğr. Üyesi Seda Akduman tarafından geliştirilen “Deprem Sonrasında Hızlı Bina Hasar Tespiti Yapılmasını Sağlayan Bir Sistem ve Buna Yönelik Bir Yöntem” başlıklı buluş, Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) tarafından tescillenerek resmî koruma altına alındı.

Deprem sonrası hızlı ve bilimsel değerlendirmeye yönelik sistem

Buluş; deprem sonrasında kişilerin binalarında meydana gelebilecek hasara ilişkin hızlı biçimde bilgilendirilmesini ve binanın tasarımına yönelik değerlendirme yapılmasını sağlayan bir sistem ve yöntemi kapsıyor. Sistem kapsamında binanın ve meskenin konumu, kat sayısı, bulunulan kat, betonarme taşıyıcı sistemin niteliği ile çerçeve, perde veya karma sistem gibi yapısal özelliklere ilişkin bilgiler sisteme giriliyor. Deprem tarihi ve saatinin yanı sıra ivmeölçerden elde edilen ivme verilerinin de değerlendirmeye dâhil edildiği sistemde, konuta ait zemin tipi ise önceden hazırlanan resmî zemin bilgi haritasından belirleniyor.

Bu veriler üzerinden kısa periyot harita spektral ivme katsayısı SS ile 1,0 saniye periyot için harita spektral ivme katsayısı S1 belirleniyor. Elde edilen veriler, ilgili yerel zemin sınıfı tablolarıyla değerlendirilerek yerel zemin etki katsayıları Fs ve F1 hesaplanıyor. Böylece harita spektral ivme değerleri, tasarım spektral ivme katsayılarına dönüştürülerek binanın deprem etkisi altındaki durumunun hızlı şekilde değerlendirilmesine yönelik bir altyapı oluşturuluyor. Buluşun, deprem sonrasında ihtiyaç duyulan hızlı değerlendirme süreçlerine bilimsel ve teknolojik bir katkı sunması; bina, deprem ve zemin verilerini bir arada ele alarak daha etkin bir değerlendirme yapılmasına imkân sağlaması hedefleniyor.

Rektör Ulusoy: “Akademik birikimin toplumun ihtiyaçlarına çözüm üreten yenilikçi çalışmalara dönüştürülmesinden gurur duyuyoruz”

Konuya ilişkin değerlendirmede bulunan BEUN Rektörü Prof. Dr. Ahmet Ulusoy, şu ifadeleri dile getirdi:

“Deprem gibi toplumumuzu doğrudan ilgilendiren ve hızlı müdahalenin büyük önem taşıdığı bir konuda akademik bilgi ve teknolojiyi bir araya getiren böylesine kıymetli bir çalışmayı ortaya koydukları için Prof. Dr. Şenol Hakan Kutoğlu ve Dr. Öğr. Üyesi Seda Akduman hocalarımızı gönülden tebrik ediyorum.

Deprem sonrasında binaların güvenliğine ilişkin hızlı ve doğru değerlendirmeler yapılabilmesi, can ve mal güvenliği açısından büyük önem taşımaktadır. Akademisyenlerimizin geliştirdiği bu buluşun; bina özellikleri, deprem verileri ve zemin şartlarını birlikte değerlendirerek hızlı bina hasar tespitine yönelik yenilikçi bir yaklaşım ortaya koyması, Üniversitemizin bilimi toplumun ihtiyaçlarına yönelik çözümlere dönüştürme hedefinin önemli bir göstergesidir.

Ülkemizin yüksek katma değerli bilgi ve teknoloji üretme kapasitesinin artırılması, araştırma ve yenilikçilik ekosisteminin güçlendirilmesi ve üniversitelerin bu ekosistemin etkin bir parçası hâline gelmesi yönündeki destekleri dolayısıyla Sanayi ve Teknoloji Bakanımız Mehmet Fatih Kacır’a ve Sanayi ve Teknoloji Bakanlığımızın kıymetli mensuplarına şükranlarımı sunuyorum.Bilimsel ve teknolojik gelişmelerin ürünü olan özgün fikirlerin korunarak toplumsal değere dönüşmesine önemli katkılar sağlayan sınai mülkiyet sistemimizin güçlendirilmesi yönündeki çalışmaları dolayısıyla Türk Patent ve Marka Kurumu Başkanımız Prof. Dr. M. Zeki Durak’a ve TÜRKPATENT ailesine teşekkür ediyorum.

Bu süreçlerin etkin şekilde yürütülmesine, akademisyenlerimizin sınai mülkiyet hakları konusunda bilgilendirilmesine ve buluşların korunmasına yönelik çalışmaları dolayısıyla Sınai Mülkiyet Danışma Birimi Sorumlumuz Prof. Dr. Şenay Saraç Hocamız da en içten teşekkür ediyor; çalışmanın ülkemize ve bilim dünyamıza hayırlı olmasını diliyorum.”