Avrupa’nın en büyük ikinci plastik üreticisi olan ve her yıl 700 bin ila 1 milyon ton plastik atık ithal eden Türkiye’nin plastik kirliliği haritası, Antalya’da kamuoyuyla paylaşılacak. Muratpaşa Belediyesi’nin Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP31) kapsamında düzenlediği COP TOWN etkinliklerinin 12 Kasım Perşembe günü gerçekleştirilecek açılış programında, plastik kirliliğinin üretimden sofraya uzanan etkileri bilimsel verilerle ortaya konacak.
Türkan Şoray Kültür Merkezi’nde saat 11.00’de başlayacak programda, “Plastik Türkiye: Üretimden Sofraya Bir Kirlilik Haritası” kitabı tanıtılacak. Türkiye’nin plastik üretimi, atık ithalatı ve çevre kirliliğine ilişkin çarpıcı verilerin yer aldığı çalışmanın ardından, plastik kirliliğiyle mücadele ve kentlerin iklim krizine karşı dayanıklılığı iki ayrı panelde ele alınacak.
Türkiye’nin plastik gerçeği
İstanbul Politikalar Merkezi, Sabancı Üniversitesi, Stiftung Mercator Girişimi ve Heinrich Böll Stiftung Derneği iş birliğiyle hazırlanan kitap, plastik kirliliğini üretimden tüketime, atık yönetiminden insan sağlığına uzanan geniş bir çerçevede inceliyor.
2025-2026 Mercator-İPM Araştırmacısı Prof. Dr. Sedat Gündoğdu’nun editörlüğünde, 11 uzman yazarın katkısıyla hazırlanan dokuz bölümlük çalışma, plastiğin petrokimya tesislerinden denizlere, oradan da gıda zincirine uzanan yolculuğunu Türkiye ölçeğinde ele alıyor.
Akdeniz’de plastik kirliliğinin boyutu
Kitapta yer alan verilere göre Türkiye, yıllık yaklaşık 10 milyon ton plastik üretimiyle Almanya’nın ardından Avrupa’da ikinci sırada bulunuyor. Her yıl 700 bin ila 1 milyon ton arasında plastik atık ithal eden Türkiye, Akdeniz’deki plastik kirliliğinin de önemli kaynaklarından biri olarak gösteriliyor.
Çalışmada, Türkiye kıyılarında tespit edilen plastiklerin yüzde 97’sinin karasal kaynaklı olduğu belirtilirken, Akdeniz’e her gün yaklaşık 144 ton plastik atığın ulaştığına dikkat çekiliyor. Türkiye’nin, denize ulaşan plastik atık miktarı bakımından Akdeniz’e kıyısı bulunan ülkeler arasında ilk sırada yer aldığı ifade ediliyor.
Araştırmada öne çıkan bir diğer bulgu ise Antalya kıyılarına ilişkin. Alanya’da 2026 yazında gerçekleştirilen ölçümlerde, mikroplastik kirliliğinin Doğu Akdeniz için daha önce bildirilen en yüksek değerin 65 katına kadar ulaştığı belirtiliyor.
Yerel ve ulusal çözüm önerileri konuşulacak
Kitap tanıtımının ardından gazeteci Meral Tosun’un moderatörlüğünde “Türkiye’nin Plastik Görünümü” paneli düzenlenecek. Panelde Prof. Dr. Sedat Gündoğdu, Ankara Üniversitesi’nden Doç. Dr. Muhittin Onur Akça ve Çevre Mühendisleri Odası Genel Başkanı Ahmet Kırmızı, Türkiye’de plastik atık yönetimini ve geri dönüşüm sektörünün karşı karşıya olduğu sorunları değerlendirecek.
COP TOWN açılış programının ikinci panelinde ise kentlerin iklim değişikliğinin etkilerine karşı nasıl daha dirençli hale getirilebileceği konuşulacak.
