Diyarbakır Büyükşehir Belediyesinin Kadın Komün Kent Bostanında yazlık ürünlerin ardından kışlık ekim dönemi başladı. 18 dönümlük alanda üretim yapan 14 kadın, ekilecek ürünlerden alanın kullanımına kadar tüm kararları ortaklaşa alarak kışlık fideleri toprakla buluşturdu.
Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Kadın Politikaları Dairesi Başkanlığı ile Kırsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı ortaklığında yürütülen kent bostanı çalışmaları, Kayapınar ilçesi Talaytepede bulunan Kırsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı yerleşkesinde devam ediyor. 18 dönümlük alanda yazlık ürünlerin ekim, bakım ve hasadını gerçekleştiren kadınlar, talepleri doğrultusunda kışlık üretim dönemi için yeniden bir araya geldi. Kırsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı tarafından yerel tohumların korunması ve desteklenmesi amacıyla yetiştirilen sebze fideleri bostan alanına dikildi. Kadın Politikaları Dairesi Başkanı Özden Gürbüz Sümer de kadınlarla birlikte fide dikimine katıldı. Bostanda beyaz lahana, marul, brokoli, karnabahar, pazı, turp, ıspanak, kırmızı pancar ve arpacık soğan toprakla buluşturuldu. Ürünlerin bakım ve hasat çalışmalarının kadınların ortak emeğiyle sürdürülmesi planlanıyor.
Kararlar kadınlar tarafından ortaklaşa alınıyor
Kadın emeğini ve dayanışmasını büyütmeyi amaçlayan çalışmaya ilişkin konuşan Kadın Politikaları Dairesi Başkanı Özden Gürbüz Sümer, 14 kadının bir üretim grubu oluşturduğunu belirtti. Sümer, ekilecek ürünlerden bostanın kullanımına kadar birçok konuda kararların kadınlar tarafından ortaklaşa alındığını söyledi. Bostanın kadınların bir araya gelerek oluşturduğu kolektif bir alan olduğunu ifade eden Sümer, belediyenin teknik, malzeme ve fide desteği sunduğunu belirterek, “En çok emeği sarf eden, ürünleri toprakla buluşturan, büyüten ve bakımını gerçekleştiren kadın arkadaşlarımız. O yüzden onların bu süreçteki karar alma mekanizmalarında olması bizim için çok önemli” dedi.
Çalışma kapsamında kadınlara tohumların oluşturulması ve saklanmasından toprak ve bitki bilgisine kadar çeşitli konularda eğitimler verildiğini aktaran Sümer, üretimin yanı sıra toplumsal cinsiyet, dayanışma ve şiddet alanlarında da farkındalık çalışmalarının yürütüldüğünü kaydetti. Yaz döneminde bostanda elde edilen ürünlerin bir bölümü kadınların ev ihtiyaçları için kullanılırken, bir bölümü turşu ve kışlık hazırlıklarda değerlendirildi. Ürünlerin bir kısmı ise kadınların çevrelerinde satışa sunuldu. İlerleyen dönemde üretimin artmasıyla birlikte kalıcı pazar alanları oluşturulmasının hedeflendiğini belirten Sümer, yakın zamanda açılması planlanan Hamravat Sosyal Tesisinde kadın üretim gruplarının ürünlerinin sergilenmesi ve satışa sunulmasının planlandığını söyledi. Sümer, bostanda üretilen sebzelerin yanı sıra tıbbi ve aromatik ürünler, kurutulmuş bitkiler, turşular ve farklı kadın üretim gruplarının ürünlerinin de sosyal tesiste halkla buluşturulacağını ifade etti.
Bostan sorumlusu Gülistan Filiz, yaklaşık dört buçuk aydır kadınlarla birlikte üretim yaptıklarını belirterek bostanın kadınlar için sosyal ve psikolojik açıdan da önemli bir alan olduğunu kaydetti. Kışlık üretime kadınların talepleri doğrultusunda geçildiğini aktaran Filiz, bu dönemde şeker pancarı, turp, marul, karnabahar, brokoli, beyaz lahana, reyhan, sarımsak ve soğan gibi ürünlerin ekileceğini söyledi.
‘‘Biz kadınlara çok iyi geldi burası’’
Üretici kadınlardan Melek Acemoğlu, birlikte çalışarak birbirleriyle dayanışma kurduklarını ve deneyimlerini paylaştıklarını belirtti. Acemoğlu, ekimini ve bakımını yaptıkları ürünleri hasat ederek evlerine götürmenin kendilerini mutlu ettiğini dile getirdi. Bostanda üretilen sebzelerin bir bölümünü kışlık hazırlıklarda değerlendirdiklerini aktaran Acemoğlu, üretimin kendilerine maddi ve manevi katkısını şu sözlerle anlattı:
‘’Buraya gelip bakımını yaptığımızda biraz yoruluyorduk ama ürünleri eve götürüp soframıza koyduğumuzda buradaki yorgunluğumuzu unutuyoruz. Hem maddi hem manevi, biz kadınlara çok iyi geldi burası.”
