KBÜ’de akıllı kanser ilaçları için yerli analiz kiti geliştiriliyor

Karabük Üniversitesi (KBÜ) Biyomedikal Mühendisliği Bölümünde yürütülen Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) 1005 projesi kapsamında, yeni nesil akıllı kanser ilaçlarının karakterizasyonuna yönelik yerli analiz kiti geliştiriliyor.

Karabük Üniversitesinde TÜBİTAK destekli projeyle, akıllı kanser ilaçlarının analizinde kullanılacak yerli kit geliştirilerek ilaç sektöründe dışa bağımlılığın azaltılması ve analiz maliyetlerinin düşürülmesi hedefleniyor.

Karabük Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Biyomedikal Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Hacı Mehmet Kayılı yürütücülüğünde sürdürülen çalışma, TÜBİTAK 1005 Ulusal Yeni Fikirler ve Ürünler Araştırma Destek Programı kapsamında gerçekleştiriliyor.

Proje kapsamında, akıllı kanser ilaçları arasında yer alan monoklonal antikorların kalite kontrol süreçlerinde kullanılan glikozilasyon analizlerine yönelik yeni bir kit tasarlanıyor. Geliştirilen yöntemin, mevcut analiz kitlerinde kullanılan yüksek maliyetli enzimlere alternatif sunarak daha ekonomik bir analiz süreci oluşturması amaçlanıyor.

Doç. Dr. Hacı Mehmet Kayılı, projenin yeni nesil akıllı kanser ilaçlarının karakterizasyonuna yönelik geliştirildiğini belirterek, “Ulusal Yeni Fikirler kapsamında gerçekleştirdiğimiz bu projede özellikle yeni nesil akıllı kanser ilaçlarının karakterizasyonuna yönelik biyoanalitik yöntemlerin geliştirilmesi ve buna yönelik bir kit tasarımı söz konusu” dedi.

Monoklonal antikorların glikozilasyon analizlerine odaklandıklarını ifade eden Kayılı, mevcut analiz kitlerinin yüksek maliyetli olduğunu, biyobenzer kanser ilaçları geliştiren firmaların bu süreçte büyük ölçüde ithal ürünlere bağımlı bulunduğunu söyledi.

Türkiye’de ilk kez bu alanda yerli bir kit geliştirdiklerini belirten Kayılı, “Bu kitin içeriğinde bir enzimatik reaksiyon söz konusu. Ancak biz burada o pahalı enzimi dışlayıp yerine daha yeni bir analitik yöntemle farklı bir akıllı molekül kullanarak analizlerimizi gerçekleştirmeyi planlıyoruz. Bu sayede ilaç firmalarının dışa bağımlılığını azaltmayı hedefliyoruz” diye konuştu.

Projenin tamamen Karabük Üniversitesi bünyesinde yürütüldüğünü aktaran Kayılı, laboratuvar çalışmalarında önemli sonuçlar elde ettiklerini belirterek, geliştirilen yöntemle kit maliyetini yaklaşık onda bire düşürecek seviyeye ulaştıklarını kaydetti.

Projenin tamamlanmasının ardından geliştirilecek yerli kitin, biyobenzer kanser ilaçlarının kalite kontrol ve karakterizasyon süreçlerinde daha düşük maliyetli analiz yapılmasına katkı sağlaması ve Türkiye’nin biyoteknoloji ile ilaç alanındaki dışa bağımlılığının azaltılmasına destek olması hedefleniyor.