TUSAŞ Motor Sanayii A.Ş. (TEI) Genel Müdürü Prof. Dr. Mahmut Faruk Akşit, yerli ve milli motor çalışmalarında gelinen son duruma ilişkin, “TEI-TF6000 motorumuz nasip olursa bu yılın sonunda, önümüzdeki yılın başı gibi ilk motoru test için Baykar’a teslim etme hedefimiz var. TEI-TS1400 şu an itibarıyla sertifikasyonlarını tamamlamak üzere. Önümüzdeki yıl içinde inşallah Tip Sertifikası’nı almayı hedefliyoruz” dedi.
Türkiye’nin havacılık motoru geliştirme çalışmalarını yürüten TEI, TEKNOFEST Güneydoğu’da savunma sanayii meraklılarıyla buluştu. TEI-TF10000 (Türkiye’nin en güçlü milli turbofan motoru), TEI-TF6000 (Türkiye’nin ilk uçak motoru), TEI-TS1400 (Türkiye’nin ilk millî helikopter motoru), TEI-PD170 (Türkiye’nin ilk millî turbodizel havacılık motoru) ve T700-TEI-701D (Türkiye’nin ilk yerli helikopter motoru) gibi ana projeler ziyaretçilere tanıtıldı.
Genel Maksat Helikopteri GÖKBEY’in motorunun çalışmalarında sona gelindiğini belirten TUSAŞ Motor Sanayii A.Ş. (TEI) Genel Müdürü Prof. Dr. Mahmut Faruk Akşit, “TEI-TS1400 şu an itibarıyla sertifikasyonlarını tamamlamak üzere. Tabii ki uçağa entegrasyonu ve uçakta seri olarak kullanılması biraz daha vakit alacak. Çünkü EASA uyumlu sertifikasyon evraklarının tamamlanması için daha biraz daha vaktimiz var. Önümüzdeki yıl içinde inşallah Tip Sertifikası’nı almayı hedefliyoruz diyelim. Çünkü bu bürokratik bir işlem, testlerini vesairesini tamamladıkça sırayla geçiliyor ve en sonunda da EASA’dan bir Tip Sertifikası belgesi almamız gerekiyor ki GÖKBEY helikopteri sivil sertifikalı bir araç. O yüzden sertifikasız bir motorla sevk edemiyorlar. Bizim motorumuzun sertifikasının tamamlanmasını bekliyoruz bizim motorumuzla sevk edilmesi için. Ama motor şu anda seri imalata hazır” diye konuştu.
“Yüzlerce ürettik diyelim, ikinci yüze yaklaşıyoruz Allah’a şükür”
TEI-PD170 ve TEI-PD200 motorların seri üretiminin hız kesmeden devam ettiğini ifade eden Akşit, “TEI-PD170 ve TEI-PD200 motorlarımız şu anda aktif olarak envanterde. Hem Baykar TB3’te hem Aksungur’da hem de Anka’da şu anda kullanılıyor. TUSAŞ’ın Aksungur ve Anka’sı TEI-PD170 modelini kullanıyor. Baykar TB3’ler TEI-PD200 modelini kullanıyor. Malum TB3 İHA’larımız kısa pistli gemiden kalkma özellikleri de olduğu için daha güçlü motor kullanıyorlar. Bu motorlarımızda ciddi olarak seri imalat şu anda devam ediyor. Yani yüzlerce ürettik diyelim. İkinci yüze yaklaşıyoruz Allah’a şükür. Adetlerimiz sürekli artıyor. Gökyüzünde de şu anda zannediyorum 20 bin saati geçtik bu motorlarımızla çok şükür görev ifasında. Bizim için de onur kaynağı. Yurt dışında da sattığımız platformlarla beraber, onlar yurt dışına sattıkça yurt içi ihracata da ayrıca gerçekleşiyor. Ama biz bu motorları ayrıca kendimiz motor olarak da ihraç ediyoruz şu anda. Baykar’ın sadece TB3’te kullanıyor Baykar. TB2’nin motoru biraz daha küçük, Baykar kendisi de yapmaya başladı onu zaten. TUSAŞ, Aksungur ve Anka’da kullanıyor. Aksungur çift motorlu ve bizim bu motorumuzla geçen sene 42 bin 200 feete kadar çıkarak bir rekor da kırdılar, irtifa rekoru kırdılar çok şükür. Baykar da zannediyorum TB3’le 36-37 bin feet irtifaya kadar çıktı bizim motorumuzla” diye konuştu.
“Bu yılın sonunda TEI-TF6000 motorumuzu Baykar’a teslim etmeyi hedefliyoruz”
KIZILELMA motorunu teslime hazırladıklarını belirten Akşit, “TEI-TF10000 motorumuz aslında TEI-TF6000’in art yakıcılı versiyonu. İnşallah Kızılelma için hazırlıyoruz. TEI-TF6000 motorumuz nasip olursa bu yılın sonunda, önümüzdeki yılın başı gibi ilk motoru test için Baykar’a teslim etme hedefimiz var. Ama bu motorumuz art yakıcılı versiyon olduğu için 1 yılımız daha var. Şu anda imalat aşamasında. İnşallah önümüzdeki yıl bitmeden çalıştırmayı hedefliyoruz. Baykar’a tabii hemen çalışır çalışmaz teslim edemeyiz, bayağı bir testleri yapmamız gerekiyor. TEI-TF6000 motorumuz 2 yıl kadar önce çalışmıştı, o bayağı bir testten geçti. Nasip olursa bu yılın sonunda TEI-TF6000 motorumuzu Baykar’a teslim etmeyi hedefliyoruz” ifadelerini kullandı.
