RTÜK Başkanı Mehmet Daniş, İstanbul’da düzenlenen ‘Sorumlu Habercilik Çerçevesi’ medya buluşması programında medya temsilcileri ile bir araya geldi. RTÜK Başkanı Mehmet Daniş, “Sorumlu habercilik, haberi ‘yumuşatmak’ değildir. Haberi kamu yararı ekseninde daha doğru, daha ölçülü ve insanı koruyarak sunmaktır” dedi.
Haberciliğin önemine ilişkin Beyoğlu’nda bulunan Atatürk Kültür Merkezi’nde ‘Sorumlu Habercilik Çervesi’ adıyla program düzenlendi. Programa Radyo ve Televizyon Üst Kurulu Başkanı (RTÜK) Mehmet Daniş ile birlikte Başkan Yardımcısı Deniz Güler, Başkan Vekili Deniz Güçer’in de katıldığı programda İstanbul’da bulunan birçok medya şirketinin temsilcileri katıldı. Haberde kamu yararı, Haberde etik, doğruluk, dil ve üslup gibi konuların konuşulduğu programda RTÜK tarafından hazırlanan ‘Sorumlu Habercilik’ kitapçıkları medya temsilcilerinin ilgisine sunuldu. Programda konuşan RTÜK Başkanı Mehmet Daniş, ‘Sorumlu Habercilik’ kavramının bir yasaklar listesi olmadığının aksine yayıncılığın itibarının ve toplumsal dayanıklılığı güçlendiren ortak bir kavram olduğuna dikkat çekti.
“Hız, doğruluğun; merak, kamu yararının; gösteriş ise insan onurunun önüne geçtiği anda yayıncılık gücünü kaybeder”
Yapay zeka ve medyadaki bir takım gelişmeler nedeniyle şirketler arasındaki rekabet ortamının sertleştiğine vurgu yapan Başkan Daniş, “Şunu unutmamamız gerekiyor: Hız, doğruluğun; merak, kamu yararının; gösteriş ise insan onurunun önüne geçtiği anda yayıncılık gücünü kaybeder. Bugün medya alanında yaşadığımız kriz yalnızca editoryal bir sorun değil; aynı zamanda ekonomik ve yapısal bir kırılmadır. Reklam gelirlerinin büyük bölümünün küresel dijital platformlara kaydığı, yerli ve ulusal medyanın ise hızla daralan bir finansman alanına sıkıştığı bir dönemdeyiz. Bu tablo, sadece kurumların değil; kamunun doğru, güvenilir ve teyitli bilgiye erişim hakkının da ciddi biçimde zedelendiğini göstermektedir. Güvenin zayıfladığı yerde izleyici kaybolur, izleyicinin kaybolduğu yerde ise medya ekonomik olarak ayakta kalamaz” şeklinde konuştu.
“Sorumlu habercilik, haberi ‘yumuşatmak’ değildir”
RTÜK tarafından hazırlanan ‘Sorumlu Habercilik Rehberi’nin yalnızca etik bir çağrı değil; aynı zamanda medyanın kendi geleceğini koruma refleksini temsil ettiğini aktaran Başkan Daniş, “Etik dışı, abartılı ve sorumsuz habercilik kısa vadede dikkat çekiyor gibi görünse de uzun vadede hem güveni hem de ekonomik değeri yok etmektedir. İşte bu noktada konvansiyonel medya, tüm zorluklara rağmen hâlâ güvenli limandır. Editoryal sorumluluğu, kurumsal hafızası, insan denetimi ve hesap verebilirliğiyle geleneksel yayıncılık; yapay zekânın hızına karşı güveni, kaosuna karşı ölçüyü temsil etmektedir. Elinizde bulunan Sorumlu Habercilik Rehberi, masa başında yazılmış soyut bir etik metin değildir. Bu rehber; saha verilerinin, izleme raporlarının, editoryal deneyimin ve akademik birikimin kesiştiği bir süreçte ortaya çıkmıştır. RTÜK olarak hazırladığımız rehber, soyut bir “hassasiyet” çağrısı değil; sahadaki yayın pratiğine bakılarak ortaya konmuş bir ihtiyaçtır. İncelemelerimiz, bazı bültenlerde kullanılan dil ve kurgunun olumsuz toplumsal algıyı pekiştirebildiğini; adli olayların magazinleşmesi, mahremiyet ihlali ve şiddetin normalleşmesi risklerinin arttığını göstermektedir. Rehberin çıkış noktalarından biri, RTÜK izleme birimleri tarafından yürütülen Ana Haber Bültenleri Araştırmasıdır. Bu araştırma; tekrar eden dil kalıplarını, editoryal refleksleri ve zamanla normalleşen yayın tercihlerimizi görünür kılmaktadır. Bu inceleme, bazı ana haber bültenlerinde kullanılan başlık, alt bant ve anlatı dilinin; olumsuz toplumsal algı oluşturabilecek ya da bunu pekiştirebilecek nitelikte olduğunu göstermektedir. Burada altını çizmek istediğimiz şey; sorumlu habercilik, haberi “yumuşatmak” değildir. Sorumlu habercilik; haberi kamu yararı ekseninde daha doğru, daha ölçülü ve insanı koruyarak sunmaktır” ifadelerini kullandı.
RTÜK Başkanı Mehmet Daniş’in açıklamalarının ardından program basına kapalı olarak devam etti.
