Türkiye’de kentsel dönüşümün ‘güven’ sorunu sigortayla aşılıyor.
İnşaat ve Gayrimenkul Geliştiricileri Derneği (İNDER) tarafından ‘2026: İnsan Odaklı Dönüşüm Yılı’ temasıyla düzenlenen 1. Kentsel Gelişim Zirvesi’nde sektör kentsel dönüşümün finansmanı, planlama ve mevzuat başlıkları ekseninde bir araya geldi. Quick Sigorta’nın da sponsor olduğu zirvede Quick Sigorta Genel Müdür Yardımcısı Soner Tekbaş, ‘Gelişen Kentlerde Plan, Mevzuat ve Gerçeklık’ başlıklı panelde Mimar Dr. M. Sinan Genim, Mimar İlhan Turan, Gayrimenkul Hukukçusu Avukat Serkan Çakmaklı ile değerlendirmelerini paylaştı.
Tekbaş, kentsel dönüşümde ‘güven’ başlığının yalnızca algısal bir mesele olmadığını, pazarın ölçeği büyüdükçe sistematik bir seçim ve denetim ihtiyacına dönüştüğünü ifade etti. Türkiye’de aktif müteahhitlik belgesine sahip müteahhit sayısının 473 bin seviyesinde olduğunu, benzer nüfusa sahip olduğumuz Almanya’da ise bu sayının yaklaşık 3 binde seyrettiğini hatırlatarak güveni standartlaştıracak mekanizmaların zorunlu hale geldiğine işaret etti. Arsa sahiplerinin komşularına ve müteahhide, müteahhidin arsa sahiplerine güvenmediği bu kaotik güvensizlik ortamında bina tamamlama sigortasının devreye girdiğine dikkati çekti.
‘Yarım kalmış bina’ riski yönetilebilir hale geliyor
Tekbaş’ın paylaştığı çerçevede bina tamamlama sigortası, projenin sözleşmede belirlenen süre içinde bitirilememesi durumunda devreye girerek binanın tamamlanmasını güvence altına alan bir yapı olarak konumlanıyor. Bu sayede başta depreme karşı dönüşüm sürecinin en kritik endişelerinden biri olan ‘evin gecikmesi’ ve ‘projenin yarım kalması’ riski yönetilebilir hale geliyor.
Bina tamamlama sigortası, ön ödemeli konut satışlarında 6502 sayılı Kanun, kentsel dönüşüm projelerinde ise 6306 sayılı Kanun kapsamındaki süreçlerde tüketiciyi ve hak sahiplerini koruyan bir güvence modeli olarak tanımlanıyor.
Denetim, iskan aşamasına kadar devam ediyor
Sigorta yaklaşımının yalnızca hasar anında devreye giren bir model olmadığını söyleyen Tekbaş, şöyle devam etti:
“Sigorta; projenin başından itibaren hukuki çerçevenin kurulması, müteahhidin finansal yeterlilik analizinin yapılması ve projenin hak sahiplerinin menfaatlerini koruyacak şekilde değerlendirilmesi adımlarını içeriyor. Süreç, inşaatın iskan almasına kadar devam eden izleme ve denetim katmanıyla tamamlanıyor.”
Teminat mektubuna alternatif güvence
Panelde ayrıca ruhsat süreçlerinde teminat mekanizmalarının gündemde olduğu vurgulandı. Bu çerçevede bina tamamlama sigortasının, bazı projelerde belediyeye verilecek teminat mektubu yerine alternatif bir güvence yaklaşımı sunabildiği ve hak sahipleri tarafında güveni güçlendirdiği paylaşıldı. Tekbaş, bina tamamlama sigortasının konut alıcısını, hak sahiplerini, yatırımcıyı ve müteahhidi yüzde 100 koruma yaklaşımıyla ele alan finansal bir sigorta olduğunu vurguladı. Bu modelde, Quick Sigorta’nın müteahhit seçiminden finansal yeterlilik analizine, projenin teknik, mali ve hukuki altyapısının değerlendirilmesinden inşaat sürecinin tüm aşamalarının izlenmesi ve denetlenmesine kadar süreci MHR GYO ve QC İnşaat iştirakleriyle, sahip olduğu yetkinlikle baştan sona üstlendiğini ifade etti. Tekbaş, sigorta firmasının 2018’den bu yana bina tamamlama sigortası alanında talebe karşılık veren uygulamalar geliştirdiklerini de belirtti.
