Gaziantep Büyükşehir Belediyesi’nin kültür yayıncılığı alanındaki köklü markası Gazikültür Yayınları, tarih araştırmalarına önemli bir katkı sunan nitelikli bir eseri daha okurla buluşturdu. Prof. Dr. Mehmet Ali Yıldırım ve Prof. Dr. Osman Köse’nin editörlüğünde hazırlanan 500. Yılında Mercidabık Savaşı adlı eser, Osmanlı tarihinin dönüm noktalarından biri olan 1516 Mercidabık Zaferi’ni çok boyutlu bir yaklaşımla ele alıyor.
Osmanlı Devleti ile Memlük Sultanlığı arasındaki siyasi, askerî ve ideolojik mücadeleyi Doğu Akdeniz ve Ortadoğu tarihini yeniden şekillendiren bir kırılma anı olarak değerlendiren kitap, disiplinlerarası bir perspektifle kaleme alınmış makalelerden oluşuyor. Beş asırlık bir tarihsel mesafeden bakılarak hazırlanan bu çalışma, Osmanlı yükselişinin seyrini belirleyen Mercidabık Savaşı’nı bölgesel, uluslararası yeniden tartışmaya açıyor.
Eserde yer alan makaleler, dönemin siyasi dengelerini, dini meşruiyet tartışmalarını, doğal afetlerin tarihsel etkilerini ve Osmanlı-Memlük ilişkilerinin arka planını ayrıntılı biçimde ele alıyor. Kitapta Metin Akis’in “Mercidabık Savaşı’na Doğru Osmanlı-Memlük İlişkileri” başlıklı çalışması, savaş öncesi diplomatik ve askerî süreci bütünlüklü bir çerçevede incelerken, Sedat Bilinir’in “Tarih Boyunca Halep ve Çevresindeki Büyük Depremler: Etkileri ve Sonuçları” makalesi, coğrafyanın tarih üzerindeki belirleyici rolünü gözler önüne seriyor.
H. Hilal Şahin’in Yavuz Sultan Selim, Şah İsmail ve Kansu Gavri ekseninde şekillenen güç mücadelesini irdeleyen çalışması, dönemin siyasal aktörleri arasındaki gerilimleri derinleştiriyor. Naime Yüksel Karasu, Yavuz Sultan Selim’in Memlük Devleti’ne savaş ilanının gerekçelerini hukuki ve siyasal boyutlarıyla ele alırken, Prof. Dr. Zeynel Özlü ve Dr. İsmail Hakkı Üzüm’ün ortak makalesi, Mercidabık ve Ridaniye savaşlarını dinî motifler ve manevî meşruiyet çerçevesinde değerlendiriyor. Süleyman Kızıltoprak ise Mercidabık Zaferi’ni Osmanlı Cihan Devleti’nin yükseliş sürecinde bir kırılma noktası olarak konumlandırarak savaşın uluslararası sonuçlarını ayrıntılı biçimde analiz ediyor.
500. Yılında Mercidabık Savaşı, Osmanlı tarihine ilgi duyan araştırmacılar, akademisyenler, lisansüstü öğrenciler ve tarih meraklıları için güvenilir bir başvuru kaynağı olma niteliği taşıyor. Okurlar, eserin e-kitap versiyonuna gbbkultur.com adresinden ulaşabilir.
“Tarihi hafızanın canlı tutulmasının şehir kültürü ve toplumsal bilinç açısından önemli”
Gaziantep Büyükşehir Belediyesi Kültür A.Ş. Genel Müdürü Halil İbrahim Yakar, kitabın yayımlanması dolayısıyla yaptığı değerlendirmede, tarihi hafızanın canlı tutulmasının şehir kültürü ve toplumsal bilinç açısından taşıdığı öneme dikkat çekti. Prof. Dr. Yakar, “Mercidabık Savaşı, Osmanlı tarihinin yönünü değiştiren, Anadolu, Suriye ve Mısır coğrafyasını yeni bir siyasal düzleme taşıyan büyük bir dönüm noktasıdır. Bu tür çalışmalar, tarihi olayları ezber bilgilerin ötesine taşıyarak sebepleri, sonuçları ve etkileriyle birlikte düşünmemizi sağlar. Gazikültür Yayınları olarak amacımız, akademik niteliği yüksek, kalıcı başvuru eserlerini hem araştırmacıların hem de tarih meraklılarının istifadesine sunmaktır” ifadelerini kullandı.
Yakar ayrıca, Gaziantep’in tarih ve kültür alanında yürüttüğü yayıncılık faaliyetleriyle yalnızca yerel belleği değil, Anadolu ve İslam tarihinin ortak mirasını da görünür kılmayı hedeflediklerini vurguladı. Yakar, “Bu eser, üniversitelerimizde yürütülen akademik çalışmalarla yerel yönetimlerin kültür politikaları arasında güçlü bir köprü kurmaktadır. Beş yüzüncü yılında Mercidabık Savaşı’nı yeniden düşünmek, geçmişi anlamanın yanı sıra bugünü doğru okumak için de önemli bir imkandır” diye konuştu.
